Έντονο ενδιαφέρον παρουσιάζει από μικρούς επενδυτές η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων, ήδη από το τέλος του προηγούμενου έτους, με στόχο την εκμετάλλευση της παραγώμενης ενέργειας και την εξασφάλιση εισοδήματος. Οι επενδυτικοί κύκλοι μεγάλων εταιρειών κάνουν λόγο για μεγάλες καθυστερήσεις στην έγκριση των αδειοδοτήσεων και της συνδεσιμότητας λόγω του μεγάλου όγκου αιτήσεων που έχει δεχτεί ο ΑΔΜΗΕ, ο αρμόδιος οργανισμός.

Την ίδια ώρα, αντίθεση φαίνεται να υπάρχει μεταξύ των μεγάλων εταιρειών και των αγροτικών συνεταιρισμών και αγροτών, στις περιοχές που συγκεντρώνουν την προοπτική εγκατάστασης και κυρίως, αφορούν στις αγροτικές περιοχές, εύφορες προς καλλιέργεια. Για μεγάλα έργα με φιλοπεριβαλλοντικά κριτήρια, που έχουν στόχο την μείωση της εκμετάλλευσης του ορυκτού πλούτου, κάνουν λόγο οι επενδυτές ενώ οι καλλιεργητές ζητούν την απόδοση περισσότερων κινήτρων για να αποκτήσουν μερίδιο στην αγορά ενέργειας με επενδύσεις σε αγροτικά φωτοβολταϊκά πάρκα.

Ωστόσο, ερωτήματα εγείρονται σχετικά με το αν στην περίπτωση αυτή, οι επαγγελματίες αγρότες θα συνεχίζουν να διατηρούν το δικαίωμα του επαγγελματία αγρότη, την ίδια ώρα που υπάρχει ανησυχία από τους παραγωγούς και τις οικολογικές οργανώσεις, για το βαθμό στον οποίο οι εκτάσεις στις οποίες επεκτείνονται οι επενδύσεις από τις μεγάλες εταιρείες, θα διατηρήσουν την παραγωγικότητά τους και τη μετατροπή τους σε τεράστιες βιομηχανικές ζώνες.

Σε πρόσφατη συνέντευξη τύπου που παραχώρησε ο Γενικός Διευθυντής της ΑBO Wind AG κ. Παναγιώτης Σαρρής, εξέφρασε την ανησυχία του για την καθυστέρηση που υπάρχει στην διαδικασία των αδειοδοτήσεων, λόγω του τεράστιου όγκου αιτήσεων που αναμένουν έγκριση. «Εδώ και πολλούς μήνες βρισκόμαστε σε επικοινωνία με τον Διαχειριστή του Συστήματος (ΑΔΜΗΕ) αλλά δεν έχουμε λάβει ακόμα κάποια συγκεκριμένη δεσμευτική απάντηση για το χρονικό πλαίσιο στο οποίο θα γίνει η επεξεργασία των αιτήσεων μας για τη σύνδεση των έργων μας στο Σύστημα. Συγκεκριμένα, αναφερόμαστε σε αιτήσεις που εκκρεμούν ήδη εδώ και ένα χρόνο. Πριν από αυτό, έπρεπε να περιμένουμε, μαζί με 30 GW έργων άλλων εταιρειών, 2 χρόνια για την επεξεργασία των αιτήσεων για έκδοση άδειας παραγωγής από τη ΡΑΕ. Στο σημείο αυτό αξίζει να τονιστεί ότι για να δοθούν οι άδειες αυτές χρειάστηκε νομοθετική παρέμβαση. Παράλληλα, η περιβαλλοντική αδειοδότηση προχωρά επίσης αργά, με ορισμένους δήμους και περιφέρειες να εκδίδουν αρνητικές γνώμες, όχι για περιβαλλοντικούς λόγους, αλλά ως έκφραση πολιτικής θέσης. Θέλουμε να τονίσουμε ότι είμαστε πάντα πρόθυμοι να συμμετάσχουμε σε διαβουλεύσεις με τις τοπικές κοινότητες και να προσαρμόσουμε τα έργα μας στις τοπικές ανάγκες. Θέλουμε να χτίσουμε τις βάσεις υγιούς διαλόγου με τους εκλεγμένους τοπικούς φορείς, αντιμετωπίζοντας την ουσία των ζητημάτων», ανέφερε ο κ. Σαρρής.

Σε κάθε περίπτωση, λύσεις στο πρόβλημα των καθυστερήσεων στην έναρξη των επενδύσεων και της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών πάρκων εκ μέρους της ΑΔΜΗΕ, επιχείρησε το ΥΠΕΝ σε συνεργασία με τον αρμόδιο ρυθμιστή, με μια σειρά από μέτρα. Αυτά αφορούν στην εκπόνηση νομοσχεδίου, με στόχο την επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων που προβλέπει την έκδοση σε διάστημα δύο ετών από πέντε που ίσχυαν μέχρι σήμερα, στην εκπόνηση νέας μελέτης που θα αναφέρεται και θα προσδιορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια, το χωροταξικό εκτόπισμα των ΑΠΕ στο χάρτη της ΡΑΕ, στην παράταση διάρκειας δέκα μηνών που δίνεται στον ΑΔΜΗΕ προκειμένου να επεξεργαστεί τα αιτήματα των όρων σύνδεσης, λόγω της πανδημίας και τέλος, στη δημιουργία «πλαφόν» στις αιτήσεις, που, όπως σημειώνουν επενδυτές και ρυθμιστική αρχή, αποτελούν εικονικές επενδύσεις, με στόχο τη μεταπώληση των αδειών σε μεγάλες εταιρείες.

«Προκειμένου να αντιμετωπιστεί η τρέχουσα συμφόρηση, το ΥΠΕΝ εξετάζει ήδη συγκεκριμένα μέτρα για εξομάλυνση της κατάστασης. Ο ΑΔΜΗΕ, σε στενή συνεργασία με το ΥΠΕΝ, εισηγείται μια σειρά μέτρων με την εφαρμογή νέας μεθοδολογίας και την αξιοποίηση ηλεκτρονικών εργαλείων», σύμφωνα με τον ΑΔΜΗΕ.

Την ίδια στιγμή, ενεργή στη στροφή προς την εκμετάλλευση των ΑΠΕ, δείχνει η ΔΕΗ, σύμφωνα με την ανακοίνωση που εξέδωσε το ΥΠΕΝ, μέρος της οποίας αναφέρει: «Ο όμιλος της ΔΕΗ πλέον έχει μπει σε μια νέα εποχή, προκειμένου να αναλάβει τον πρωταγωνιστικό ρόλο που του αναλογεί στον ενεργειακό μετασχηματισμό της χώρας και τη μετάβαση σε ένα βιώσιμο παραγωγικό μοντέλο χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος. Προχωράει στην υλοποίηση μεγάλων έργων ΑΠΕ και θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην οραματική μεταρρύθμιση της απολιγνιτοποίησης».

Η Στερεά Ελλάδα ενεργή στις επενδύσεις των φωτοβολταϊκών

Μεγάλο μερίδιο στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων φαίνεται να κατέχει στην ελληνική επικράτεια και η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας. Τεράστιο επενδυτικό ενδιαφέρον φαίνεται να έχει εκδηλωθεί στην Περιφέρεια, για 446 έργα Φ/Β σταθμών (ισχύος μεγαλύτερης του MW έκαστος), συνολικής ισχύος περίπου 12.974MW, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα έργα Φ/Β σταθμών με ισχύ μικρότερη του 1MW για τα οποία προβλέπεται εξαίρεση από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής και που τα σχετικά στοιχεία διαθέτει η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ.

Μόνο στους τελευταίους δύο κύκλους (Δεκεμβρίου 2020 και Φεβρουαρίου 2021), υποβλήθηκαν 238 αιτήσεις συνολικής ισχύος 10.529MW, οι οποίες βρίσκονται στο στάδιο αξιολόγησης, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων και το ν.4685/2020.

Για 208 έργα Φ/Β σταθμών συνολικής ισχύος 2.445MW έχουν ήδη εκδοθεί άδειες Παραγωγής ή Βεβαιώσεις Παραγωγού.

Έργα Φ/Β σταθμών ισχύος μεγαλύτερης του 1MW έκαστος που λειτουργούν στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας

36 έργα συνολικής ισχύος 120MW λειτουργούν και αφορούν Φ/Β σταθμούς ισχύος μεγαλύτερης του 1MW, καθώς οι σταθμοί ισχύος μικρότερης του 1MW εξαιρούνται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής.

Έργα με άδειας παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού

Επιπλέον 172 έργα (Φ/Β σταθμοί ισχύος μεγαλύτερης του 1MW έκαστος) συνολικής ισχύος 2325 MW έχουν λάβει άδεια παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού.

Σημειώνεται ότι, με βάση το τελευταίο μηναίο Δελτίο της ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ, στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας λειτουργούν 1.070 MW Φ/Β σταθμών.

«Τον Ιούνιο 2020 αποφασίστηκε από το ΥΠΕΝ ότι τα αιτήματα σύνδεσης μικρών ΑΠΕ θα εξετάζονται από τον ΑΔΜΗΕ (αντί για τον ΔΕΔΔΗΕ που ήταν αρμόδιος έως τότε), χωρίς υποχρέωση ΑΕΠΟ (Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων).

Με βάση αυτή την ρύθμιση, έχουν κατατεθεί έως σήμερα στον ΑΔΜΗΕ κοινά αιτήματα για ομαδοποιημένα μικρά έργα Φ/Β σταθμών συνολικής ισχύος 5,2 GW. Ειδικά έως το τέλος του 2020, είχαν κατατεθεί αιτήματα για έργα ισχύος 2.878 MW και 3.878 σταθμών παραγωγής συνολικά στη χώρα.

Συγκεκριμένα στην περιοχή της Στερεάς Ελλάδας, έχουν κατατεθεί αιτήματα για ομαδοποιημένα Φ/Β συνολικής ισχύος 200 MW περίπου», σύμφωνα με στοιχεία του ΑΔΜΗΕ.

Το Φεβρουάριο οι αιτήσεις προς την αρμόδια Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ), διανέμονταν για την Περιφέρεια ως εξής: 1.1 GW με τα περισσότερα εκ των οποίων να οριοθετούνται στη Φθιώτιδα και συγκεκριμένα, μέσω των εταιρειών Zstar με 437 MW, Geonergy με 380 MW, Bluesky με 200 MW, Qair International με 140 MW και Icon Energy με 100 MW, ενώ 168 MW με την πρόταση να έχει υποβληθεί από τη NDT, αφορούν στα πάρκα που έχουν αιτηθεί στην Εύβοια.

Έξι ερωτήσεις για τις ΑΠΕ

Ο κ. Παναγιώτης Μουρτοπάλλας, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός και Μηχανικός Υπολογιστών και συνιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας MGD Energy SA, με ειδίκευση στα Συστήματα Αυτοματισμού και στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, μάς λύνει όλες τις απορίες για τις ΑΠΕ.

Τι χρειάζεται για την εγκατάσταση ενός φωτοβολταϊκού πάρκου;

Για την εγκατάσταση ενός φωτοβολταϊκού σταθμού, απαιτείται η έκδοση των απαραίτητων αδειών, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η Περιβαλλοντική αδειοδότηση ανάλογα και σε αντιστοιχία με την ισχύ του έργου, καθώς και η απαραίτητη δυνατότητα σύνδεσης στο δίκτυο.

Έχει διευκολύνει η δημιουργία βεβαίωσης παραγωγού στην απόκτηση αδειών από πολίτες;

Καταρχήν να διευκρινίσουμε ότι η βεβαίωση παραγωγού αφορά Φ/Β Σταθμούς με μέγεθος μεγαλύτερο από 1 MW. Θεσπίστηκε από το ΥΠΕΝ, προκειμένου να επιταχύνει το χρόνο έγκρισης από τη ΡΑΕ και να διευκολύνει του επενδυτές καθώς δεν απαιτείται πλέον η απόδειξη της πιστοληπτικής τους ικανότητας, παρά μόνο η καταβολή ενός σημαντικού ποσού ως τέλος-παράβολο για την έκδοση της βεβαίωσης. Επίσης, δε χρειάζεται να συνεδριάσει η ολομέλεια της ΡΑΕ, αλλά η βεβαίωση συνδυάζεται με τη δημιουργία ενός νέου και αυτοματοποιημένου πληροφοριακού συστήματος από τη ΡΑΕ και εν πολλοίς, τη δημιουργία ενός φιλικότερου περιβάλλοντος προς τον πολίτη – επενδυτή.

Με ποιο τρόπο γίνεται η αξιοποίηση της ενέργειας που συγκεντρώνεται από τα πάρκα;

Η παραγόμενη ενέργεια από ΑΠΕ διοχετεύεται απευθείας στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της σύνδεσης του σταθμού. Κάθε παραγωγός ΑΠΕ, πλέον, θα πρέπει να εκπροσωπείται στην ενιαία αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ενός Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης. Στην ενιαία αγορά συμμετέχουν τόσο οι Παραγωγοί Ηλεκτρικής Ενέργειας όσο και οι Προμηθευτές Ηλεκτρικής Ενέργειας. Με τον τρόπο αυτό όσο πιο πράσινο είναι το μείγμα που διοχετεύεται στο σύστημα, τόσο περισσότερη πράσινη ενέργεια φτάνει στον τελικό καταναλωτή.

Γιατί πιστεύετε ότι όλο και περισσότεροι στρέφονται προς την εγκατάσταση αιολικών πάρκων;

Εδώ και χρόνια η παγκόσμια ενεργειακή ιστορία άλλαξε, με την υιοθέτηση της εγκατάστασης ΑΠΕ ως την κύρια πρακτική για την αντιμετώπιση της Κλιματικής Αλλαγής και της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, που πολύ σύντομα θα εξαντληθούν. Η ενεργειακή μετάβαση σε ένα μοντέλο που σε κάποια χρόνια θα περιλαμβάνει μόνο ΑΠΕ και αποθήκευση, αντί για τις γνωστές ρυπογόνες μονάδες λιγνίτη και παραγώγων πετρελαίου, είναι πλέον παγκόσμιος μονόδρομος, ακόμα και για ιδιαίτερα ενεργοβόρες χώρες όπως η Κίνα και η ΗΠΑ.  Η αλήθεια είναι ότι παγκόσμια η τάση είναι αυξανόμενη προς τους Φ/Β Σταθμούς, λόγω της πιο απότομης πτώσης του σταθμισμένου κόστους παραγωγής της ενέργειας στη συνολική διάρκεια ζωής του έργου – LCOE αλλά και του μικρότερου περιβαλλοντικού αποτυπώματος τους, σε σχέση με τους Αιολικούς Σταθμούς. Τα θαλάσσια αιολικά πάρκα είναι η επικρατούσα τάση για την Αιολική ενέργεια τα τελευταία χρόνια, λόγω της τεράστιας εγκατεστημένης ισχύος που προσφέρουν και αντικαθιστούν άμεσα μεγάλους συμβατικούς σταθμούς παραγωγής ενέργειας.

Παρατηρούνται φαινόμενα αιτήσεων για εγκαταστάσεις από πολίτες χωρίς τίτλους ιδιοκτησίας γης. Γνωρίζετε τι κατάσταση επικρατεί;

Πραγματικά το φαινόμενο είναι διαδεδομένο αλλά και πολυπαραγοντικό. Οι ιδιοκτήτες τέτοιων εκτάσεων δεν πρέπει να ανησυχούν, καθώς προβλέπεται διαδικασία από τον κανονισμό της ΡΑΕ, σύμφωνα με τον οποίο μπορούν να αιτηθούν οι ίδιοι για την έκταση αυτή και να «εκδιώξουν» τον παράνομο εισβολέα. Όμως, από την άλλη, η απουσία κτηματολογίου επιτείνει την αβεβαιότητα για την ιδιοκτησία των μεγάλων Δημόσιων εκτάσεων, που πολλές φορές διεκδικούνται από τους οικείους Δήμους. Συνεπώς σωστά οι εταιρείες αιτούνται σε εκτάσεις που κατά τεκμήριο είναι Δημόσιες και υπάγονται στην Δασική Νομοθεσία*, ακόμα κι αν διεκδικούνται από τους οικείους Δήμους. Η Ελληνική πολιτεία οφείλει να προστατέψει κι επιταχύνει τόσο τις επενδύσεις σε έργα ΑΠΕ σε Δημοσία Γη, όσο και την περιουσία του Ελληνικού Δημοσίου που διεκδικείται από Δήμους και ιδιώτες και να θεσπίσει ειδικό καθεστώς κατοχύρωσης και εκμετάλλευσης της, μέσω της εγκατάστασης σε αυτή, νέων σταθμών ΑΠΕ. Το καθεστώς αυτό, ήδη, ισχύει για τα λατομεία και τις λατομικές ζώνες με νόμο.

*Με τον όρο εκτάσεις που υπάγονται στη Δασική Νομοθεσία , εννοούμαι είτε χορτολιβαδικές εκτάσεις είτε εκτάσεις οι οποίες είναι με αραιή βλάστηση θάμνων και ονομάζονται Δασικές Εκτάσεις και σε καμία περίπτωση σε εκτάσεις με χαρακτηρισμό ως Δάσους, σύμφωνα με τη Δασική Νομοθεσία

Παρατηρούνται φαινόμενα μεταπώλησης αδειών σε μεγάλες εταιρείες;

Το φαινόμενο της μεταπώλησης αδειών ή εταιρειών κατόχων αυτών των αδειών είναι σύνηθες σε ολόκληρο των πλανήτη. Τα έργα ΑΠΕ είναι από τις πιο ελκυστικές επενδύσεις για πλήθος επενδυτών και συνεπώς παρατηρείται πληθώρα τέτοιων μεταβιβάσεων. Είναι κάτι που επιτρέπεται και προβλέπεται από τον κανονισμό της ΡΑΕ αλλά και από το σχετικό εμπορικό δίκαιο τόσο στις μέρες μας, όσο και παλαιότερα  με το προηγούμενο καθεστώς των αδειών παραγωγής. Η ανάπτυξη ενός έργου ΑΠΕ και η κατοχύρωση των σχετικών αδειών, απαιτεί ιδιαίτερη τεχνογνωσία, κεφάλαια και εγκυμονεί και το ανάλογο ρίσκο, οπότε είναι μια επιχειρηματική δραστηριότητα που αφορά καταρτισμένες εταιρείες με μακροχρόνια εμπειρία κι εξειδίκευση.

Έντονο ενδιαφέρον παρουσιάζει από μικρούς επενδυτές η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων, ήδη από το τέλος του προηγούμενου έτους, με στόχο την εκμετάλλευση της παραγώμενης ενέργειας και την εξασφάλιση εισοδήματος. Οι επενδυτικοί κύκλοι μεγάλων εταιρειών κάνουν λόγο για μεγάλες καθυστερήσεις στην έγκριση των αδειοδοτήσεων και της συνδεσιμότητας λόγω του μεγάλου όγκου αιτήσεων που έχει δεχτεί ο ΑΔΜΗΕ, ο αρμόδιος οργανισμός.

Την ίδια ώρα, αντίθεση φαίνεται να υπάρχει μεταξύ των μεγάλων εταιρειών και των αγροτικών συνεταιρισμών και αγροτών, στις περιοχές που συγκεντρώνουν την προοπτική εγκατάστασης και κυρίως, αφορούν στις αγροτικές περιοχές, εύφορες προς καλλιέργεια. Για μεγάλα έργα με φιλοπεριβαλλοντικά κριτήρια, που έχουν στόχο την μείωση της εκμετάλλευσης του ορυκτού πλούτου, κάνουν λόγο οι επενδυτές ενώ οι καλλιεργητές ζητούν την απόδοση περισσότερων κινήτρων για να αποκτήσουν μερίδιο στην αγορά ενέργειας με επενδύσεις σε αγροτικά φωτοβολταϊκά πάρκα.

Ωστόσο, ερωτήματα εγείρονται σχετικά με το αν στην περίπτωση αυτή, οι επαγγελματίες αγρότες θα συνεχίζουν να διατηρούν το δικαίωμα του επαγγελματία αγρότη, την ίδια ώρα που υπάρχει ανησυχία από τους παραγωγούς και τις οικολογικές οργανώσεις, για το βαθμό στον οποίο οι εκτάσεις στις οποίες επεκτείνονται οι επενδύσεις από τις μεγάλες εταιρείες, θα διατηρήσουν την παραγωγικότητά τους και τη μετατροπή τους σε τεράστιες βιομηχανικές ζώνες.

Σε πρόσφατη συνέντευξη τύπου που παραχώρησε ο Γενικός Διευθυντής της ΑBO Wind AG κ. Παναγιώτης Σαρρής, εξέφρασε την ανησυχία του για την καθυστέρηση που υπάρχει στην διαδικασία των αδειοδοτήσεων, λόγω του τεράστιου όγκου αιτήσεων που αναμένουν έγκριση. «Εδώ και πολλούς μήνες βρισκόμαστε σε επικοινωνία με τον Διαχειριστή του Συστήματος (ΑΔΜΗΕ) αλλά δεν έχουμε λάβει ακόμα κάποια συγκεκριμένη δεσμευτική απάντηση για το χρονικό πλαίσιο στο οποίο θα γίνει η επεξεργασία των αιτήσεων μας για τη σύνδεση των έργων μας στο Σύστημα. Συγκεκριμένα, αναφερόμαστε σε αιτήσεις που εκκρεμούν ήδη εδώ και ένα χρόνο. Πριν από αυτό, έπρεπε να περιμένουμε, μαζί με 30 GW έργων άλλων εταιρειών, 2 χρόνια για την επεξεργασία των αιτήσεων για έκδοση άδειας παραγωγής από τη ΡΑΕ. Στο σημείο αυτό αξίζει να τονιστεί ότι για να δοθούν οι άδειες αυτές χρειάστηκε νομοθετική παρέμβαση. Παράλληλα, η περιβαλλοντική αδειοδότηση προχωρά επίσης αργά, με ορισμένους δήμους και περιφέρειες να εκδίδουν αρνητικές γνώμες, όχι για περιβαλλοντικούς λόγους, αλλά ως έκφραση πολιτικής θέσης. Θέλουμε να τονίσουμε ότι είμαστε πάντα πρόθυμοι να συμμετάσχουμε σε διαβουλεύσεις με τις τοπικές κοινότητες και να προσαρμόσουμε τα έργα μας στις τοπικές ανάγκες. Θέλουμε να χτίσουμε τις βάσεις υγιούς διαλόγου με τους εκλεγμένους τοπικούς φορείς, αντιμετωπίζοντας την ουσία των ζητημάτων», ανέφερε ο κ. Σαρρής.

Σε κάθε περίπτωση, λύσεις στο πρόβλημα των καθυστερήσεων στην έναρξη των επενδύσεων και της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών πάρκων εκ μέρους της ΑΔΜΗΕ, επιχείρησε το ΥΠΕΝ σε συνεργασία με τον αρμόδιο ρυθμιστή, με μια σειρά από μέτρα. Αυτά αφορούν στην εκπόνηση νομοσχεδίου, με στόχο την επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων που προβλέπει την έκδοση σε διάστημα δύο ετών από πέντε που ίσχυαν μέχρι σήμερα, στην εκπόνηση νέας μελέτης που θα αναφέρεται και θα προσδιορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια, το χωροταξικό εκτόπισμα των ΑΠΕ στο χάρτη της ΡΑΕ, στην παράταση διάρκειας δέκα μηνών που δίνεται στον ΑΔΜΗΕ προκειμένου να επεξεργαστεί τα αιτήματα των όρων σύνδεσης, λόγω της πανδημίας και τέλος, στη δημιουργία «πλαφόν» στις αιτήσεις, που, όπως σημειώνουν επενδυτές και ρυθμιστική αρχή, αποτελούν εικονικές επενδύσεις, με στόχο τη μεταπώληση των αδειών σε μεγάλες εταιρείες.

«Προκειμένου να αντιμετωπιστεί η τρέχουσα συμφόρηση, το ΥΠΕΝ εξετάζει ήδη συγκεκριμένα μέτρα για εξομάλυνση της κατάστασης. Ο ΑΔΜΗΕ, σε στενή συνεργασία με το ΥΠΕΝ, εισηγείται μια σειρά μέτρων με την εφαρμογή νέας μεθοδολογίας και την αξιοποίηση ηλεκτρονικών εργαλείων», σύμφωνα με τον ΑΔΜΗΕ.

Την ίδια στιγμή, ενεργή στη στροφή προς την εκμετάλλευση των ΑΠΕ, δείχνει η ΔΕΗ, σύμφωνα με την ανακοίνωση που εξέδωσε το ΥΠΕΝ, μέρος της οποίας αναφέρει: «Ο όμιλος της ΔΕΗ πλέον έχει μπει σε μια νέα εποχή, προκειμένου να αναλάβει τον πρωταγωνιστικό ρόλο που του αναλογεί στον ενεργειακό μετασχηματισμό της χώρας και τη μετάβαση σε ένα βιώσιμο παραγωγικό μοντέλο χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος. Προχωράει στην υλοποίηση μεγάλων έργων ΑΠΕ και θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην οραματική μεταρρύθμιση της απολιγνιτοποίησης».

Η Στερεά Ελλάδα ενεργή στις επενδύσεις των φωτοβολταϊκών

Μεγάλο μερίδιο στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων φαίνεται να κατέχει στην ελληνική επικράτεια και η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας. Τεράστιο επενδυτικό ενδιαφέρον φαίνεται να έχει εκδηλωθεί στην Περιφέρεια, για 446 έργα Φ/Β σταθμών (ισχύος μεγαλύτερης του MW έκαστος), συνολικής ισχύος περίπου 12.974MW, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα έργα Φ/Β σταθμών με ισχύ μικρότερη του 1MW για τα οποία προβλέπεται εξαίρεση από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής και που τα σχετικά στοιχεία διαθέτει η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ.

Μόνο στους τελευταίους δύο κύκλους (Δεκεμβρίου 2020 και Φεβρουαρίου 2021), υποβλήθηκαν 238 αιτήσεις συνολικής ισχύος 10.529MW, οι οποίες βρίσκονται στο στάδιο αξιολόγησης, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων και το ν.4685/2020.

Για 208 έργα Φ/Β σταθμών συνολικής ισχύος 2.445MW έχουν ήδη εκδοθεί άδειες Παραγωγής ή Βεβαιώσεις Παραγωγού.

Έργα Φ/Β σταθμών ισχύος μεγαλύτερης του 1MW έκαστος που λειτουργούν στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας

36 έργα συνολικής ισχύος 120MW λειτουργούν και αφορούν Φ/Β σταθμούς ισχύος μεγαλύτερης του 1MW, καθώς οι σταθμοί ισχύος μικρότερης του 1MW εξαιρούνται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής.

Έργα με άδειας παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού

Επιπλέον 172 έργα (Φ/Β σταθμοί ισχύος μεγαλύτερης του 1MW έκαστος) συνολικής ισχύος 2325 MW έχουν λάβει άδεια παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού.

Σημειώνεται ότι, με βάση το τελευταίο μηναίο Δελτίο της ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ, στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας λειτουργούν 1.070 MW Φ/Β σταθμών.

«Τον Ιούνιο 2020 αποφασίστηκε από το ΥΠΕΝ ότι τα αιτήματα σύνδεσης μικρών ΑΠΕ θα εξετάζονται από τον ΑΔΜΗΕ (αντί για τον ΔΕΔΔΗΕ που ήταν αρμόδιος έως τότε), χωρίς υποχρέωση ΑΕΠΟ (Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων).

Με βάση αυτή την ρύθμιση, έχουν κατατεθεί έως σήμερα στον ΑΔΜΗΕ κοινά αιτήματα για ομαδοποιημένα μικρά έργα Φ/Β σταθμών συνολικής ισχύος 5,2 GW. Ειδικά έως το τέλος του 2020, είχαν κατατεθεί αιτήματα για έργα ισχύος 2.878 MW και 3.878 σταθμών παραγωγής συνολικά στη χώρα.

Συγκεκριμένα στην περιοχή της Στερεάς Ελλάδας, έχουν κατατεθεί αιτήματα για ομαδοποιημένα Φ/Β συνολικής ισχύος 200 MW περίπου», σύμφωνα με στοιχεία του ΑΔΜΗΕ.

Το Φεβρουάριο οι αιτήσεις προς την αρμόδια Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ), διανέμονταν για την Περιφέρεια ως εξής: 1.1 GW με τα περισσότερα εκ των οποίων να οριοθετούνται στη Φθιώτιδα και συγκεκριμένα, μέσω των εταιρειών Zstar με 437 MW, Geonergy με 380 MW, Bluesky με 200 MW, Qair International με 140 MW και Icon Energy με 100 MW, ενώ 168 MW με την πρόταση να έχει υποβληθεί από τη NDT, αφορούν στα πάρκα που έχουν αιτηθεί στην Εύβοια.

Έξι ερωτήσεις για τις ΑΠΕ

Ο κ. Παναγιώτης Μουρτοπάλλας, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός και Μηχανικός Υπολογιστών και συνιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας MGD Energy SA, με ειδίκευση στα Συστήματα Αυτοματισμού και στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, μάς λύνει όλες τις απορίες για τις ΑΠΕ.

Τι χρειάζεται για την εγκατάσταση ενός φωτοβολταϊκού πάρκου;

Για την εγκατάσταση ενός φωτοβολταϊκού σταθμού, απαιτείται η έκδοση των απαραίτητων αδειών, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η Περιβαλλοντική αδειοδότηση ανάλογα και σε αντιστοιχία με την ισχύ του έργου, καθώς και η απαραίτητη δυνατότητα σύνδεσης στο δίκτυο.

Έχει διευκολύνει η δημιουργία βεβαίωσης παραγωγού στην απόκτηση αδειών από πολίτες;

Καταρχήν να διευκρινίσουμε ότι η βεβαίωση παραγωγού αφορά Φ/Β Σταθμούς με μέγεθος μεγαλύτερο από 1 MW. Θεσπίστηκε από το ΥΠΕΝ, προκειμένου να επιταχύνει το χρόνο έγκρισης από τη ΡΑΕ και να διευκολύνει του επενδυτές καθώς δεν απαιτείται πλέον η απόδειξη της πιστοληπτικής τους ικανότητας, παρά μόνο η καταβολή ενός σημαντικού ποσού ως τέλος-παράβολο για την έκδοση της βεβαίωσης. Επίσης, δε χρειάζεται να συνεδριάσει η ολομέλεια της ΡΑΕ, αλλά η βεβαίωση συνδυάζεται με τη δημιουργία ενός νέου και αυτοματοποιημένου πληροφοριακού συστήματος από τη ΡΑΕ και εν πολλοίς, τη δημιουργία ενός φιλικότερου περιβάλλοντος προς τον πολίτη – επενδυτή.

Με ποιο τρόπο γίνεται η αξιοποίηση της ενέργειας που συγκεντρώνεται από τα πάρκα;

Η παραγόμενη ενέργεια από ΑΠΕ διοχετεύεται απευθείας στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της σύνδεσης του σταθμού. Κάθε παραγωγός ΑΠΕ, πλέον, θα πρέπει να εκπροσωπείται στην ενιαία αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ενός Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης. Στην ενιαία αγορά συμμετέχουν τόσο οι Παραγωγοί Ηλεκτρικής Ενέργειας όσο και οι Προμηθευτές Ηλεκτρικής Ενέργειας. Με τον τρόπο αυτό όσο πιο πράσινο είναι το μείγμα που διοχετεύεται στο σύστημα, τόσο περισσότερη πράσινη ενέργεια φτάνει στον τελικό καταναλωτή.

Γιατί πιστεύετε ότι όλο και περισσότεροι στρέφονται προς την εγκατάσταση αιολικών πάρκων;

Εδώ και χρόνια η παγκόσμια ενεργειακή ιστορία άλλαξε, με την υιοθέτηση της εγκατάστασης ΑΠΕ ως την κύρια πρακτική για την αντιμετώπιση της Κλιματικής Αλλαγής και της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, που πολύ σύντομα θα εξαντληθούν. Η ενεργειακή μετάβαση σε ένα μοντέλο που σε κάποια χρόνια θα περιλαμβάνει μόνο ΑΠΕ και αποθήκευση, αντί για τις γνωστές ρυπογόνες μονάδες λιγνίτη και παραγώγων πετρελαίου, είναι πλέον παγκόσμιος μονόδρομος, ακόμα και για ιδιαίτερα ενεργοβόρες χώρες όπως η Κίνα και η ΗΠΑ.  Η αλήθεια είναι ότι παγκόσμια η τάση είναι αυξανόμενη προς τους Φ/Β Σταθμούς, λόγω της πιο απότομης πτώσης του σταθμισμένου κόστους παραγωγής της ενέργειας στη συνολική διάρκεια ζωής του έργου – LCOE αλλά και του μικρότερου περιβαλλοντικού αποτυπώματος τους, σε σχέση με τους Αιολικούς Σταθμούς. Τα θαλάσσια αιολικά πάρκα είναι η επικρατούσα τάση για την Αιολική ενέργεια τα τελευταία χρόνια, λόγω της τεράστιας εγκατεστημένης ισχύος που προσφέρουν και αντικαθιστούν άμεσα μεγάλους συμβατικούς σταθμούς παραγωγής ενέργειας.

Παρατηρούνται φαινόμενα αιτήσεων για εγκαταστάσεις από πολίτες χωρίς τίτλους ιδιοκτησίας γης. Γνωρίζετε τι κατάσταση επικρατεί;

Πραγματικά το φαινόμενο είναι διαδεδομένο αλλά και πολυπαραγοντικό. Οι ιδιοκτήτες τέτοιων εκτάσεων δεν πρέπει να ανησυχούν, καθώς προβλέπεται διαδικασία από τον κανονισμό της ΡΑΕ, σύμφωνα με τον οποίο μπορούν να αιτηθούν οι ίδιοι για την έκταση αυτή και να «εκδιώξουν» τον παράνομο εισβολέα. Όμως, από την άλλη, η απουσία κτηματολογίου επιτείνει την αβεβαιότητα για την ιδιοκτησία των μεγάλων Δημόσιων εκτάσεων, που πολλές φορές διεκδικούνται από τους οικείους Δήμους. Συνεπώς σωστά οι εταιρείες αιτούνται σε εκτάσεις που κατά τεκμήριο είναι Δημόσιες και υπάγονται στην Δασική Νομοθεσία*, ακόμα κι αν διεκδικούνται από τους οικείους Δήμους. Η Ελληνική πολιτεία οφείλει να προστατέψει κι επιταχύνει τόσο τις επενδύσεις σε έργα ΑΠΕ σε Δημοσία Γη, όσο και την περιουσία του Ελληνικού Δημοσίου που διεκδικείται από Δήμους και ιδιώτες και να θεσπίσει ειδικό καθεστώς κατοχύρωσης και εκμετάλλευσης της, μέσω της εγκατάστασης σε αυτή, νέων σταθμών ΑΠΕ. Το καθεστώς αυτό, ήδη, ισχύει για τα λατομεία και τις λατομικές ζώνες με νόμο.

*Με τον όρο εκτάσεις που υπάγονται στη Δασική Νομοθεσία , εννοούμαι είτε χορτολιβαδικές εκτάσεις είτε εκτάσεις οι οποίες είναι με αραιή βλάστηση θάμνων και ονομάζονται Δασικές Εκτάσεις και σε καμία περίπτωση σε εκτάσεις με χαρακτηρισμό ως Δάσους, σύμφωνα με τη Δασική Νομοθεσία

Παρατηρούνται φαινόμενα μεταπώλησης αδειών σε μεγάλες εταιρείες;

Το φαινόμενο της μεταπώλησης αδειών ή εταιρειών κατόχων αυτών των αδειών είναι σύνηθες σε ολόκληρο των πλανήτη. Τα έργα ΑΠΕ είναι από τις πιο ελκυστικές επενδύσεις για πλήθος επενδυτών και συνεπώς παρατηρείται πληθώρα τέτοιων μεταβιβάσεων. Είναι κάτι που επιτρέπεται και προβλέπεται από τον κανονισμό της ΡΑΕ αλλά και από το σχετικό εμπορικό δίκαιο τόσο στις μέρες μας, όσο και παλαιότερα  με το προηγούμενο καθεστώς των αδειών παραγωγής. Η ανάπτυξη ενός έργου ΑΠΕ και η κατοχύρωση των σχετικών αδειών, απαιτεί ιδιαίτερη τεχνογνωσία, κεφάλαια και εγκυμονεί και το ανάλογο ρίσκο, οπότε είναι μια επιχειρηματική δραστηριότητα που αφορά καταρτισμένες εταιρείες με μακροχρόνια εμπειρία κι εξειδίκευση.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *