Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων: Κατέθεσε καταγγελία στην Ευρώπη για την εγκατάσταση των ΑΠΕ

Ζητώντας την άμεση αναστολή της αδειοδότησης και εγκατάστασης σε περιοχές απολύτου προστασίας της φύσης

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email
Share on print
Εκτύπωση

Στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσέφυγε ο Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων, στην οποία κατέθεσε καταγγελία για παραβίαση του ενωσιακού περιβαλλοντικού δικαίου, με αφορμή την αδειοδότηση εγκατάστασης αιολικών σταθμών στην περιοχή, ζητώντας την αναστολή της διαδικασίας. Στο δελτίο τύπου που εξέδωσε, αναφέρεται στην περιβαλλοντική αξία της περιοχής και την αυθαίρετη επίσπευση της αδειοδοτικής διαδικασίας.

Ολόκληρο το περιεχόμενο του δελτίου τύπου:

“Ο ΔΗΜΟΣ ΔΙΡΦΥΩΝ – ΜΕΣΣΑΠΙΩΝ ΚΑΤΕΘΕΣΕ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΠΑΡΑΒΑΣΗ ΤΟΥ ΕΝΩΣΙΑΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΛΟΓΩ ΤΗΣ ΣΧΕΔΙΑΖΟΜΕΝΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΙΟΛΙΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΥΒΟΙΑ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ

Ασκώντας το δικαίωμα καταγγελίας προς την Ευρωπαϊκή η Επιτροπή, ο Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων κατέθεσε έγγραφη καταγγελία στις Βρυξέλλες για την παράβαση του Ενωσιακού Περιβαλλοντικού δικαίου από την Ελλάδα, λόγω της αυθαίρετης, σχεδιαζόμενης εγκατάστασης αιολικών πάρκων εντός του Δήμου και ζήτησε την άμεση διακοπή κάθε διαδικασίας εγκατάστασης αιολικών στον Δήμο.

Η Ελληνική κυβέρνηση, κατά παράβαση του Ενωσιακού και Εθνικού Περιβαλλοντικού δικαίου και κατά παράβαση των αρχών της πρόληψης, της προφύλαξης, της βιώσιμης ανάπτυξης, του σεβασμού της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων, της αναλογικότητας και της ισοπολιτείας, προχωρεί αυθαίρετα στην εγκατάσταση αιολικών πάρκων στο Δήμο Διρφύων-Μεσσαπίων, με έργα για τα οποία έχουν ήδη εκδοθεί άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από την Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας. Ο Δήμος Διρφύων- Μεσσαπίων διαθέτει περιοχές με πλούσια βιοποικιλότητα και μοναδικά και ευαίσθητα οικοσυστήματα ενταγμένα στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών natura 2000 (τρεις προστατευόμενες περιοχές με κωδικές ονομασίες: GR2420002 (ΕΖΔ) και GR2420011 (ΖΕΠ) GR24220010 (ΖΕΠ)).
Η πλούσια βιοποικιλότητα δίνει δυνατότητες βιώσιμης οικο- ανάπτυξης στον Δήμο. Η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση αιολικών πάρκων πρόκειται να καταστρέψει την πλούσια βιοποικιλότητα και τις μοναδικές δυνατότητες οικο-ανάπτυξης του Δήμου.

Καταγγέλθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι παραβιάζονται συγκεκριμένα:
α) η Οδηγία για την διατήρηση των φυσικών οικοτόπων και της άγριας πανίδας και χλωρίδας (92/43/ΕΚ όπως τροποποιήθηκε),
β) η Οδηγία για την προστασία των αγρίων πτηνών (79/409/ΕΚ και 2009/47/ΕΕ),
γ) η Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της βιοποικιλότητας με προοπτική το 2030
δ) οι επιταγές και συστάσεις της Πράσινης Συμφωνίας (Green Deal)
ε) οι οδηγίες της Ανακοίνωσης της Ε. Επιτροπής: « καθοδήγηση για τα έργα αιολικής ενέργειας και τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της φύσης» Βρυξέλλες, 18.11.2020 C(2020) 7730 final.

Περαιτέρω καταγγέλθηκε ότι η αποσπασματική – μεροληπτική εξέταση και αδειοδότηση πολλών αιολικών έργων στην περιοχή μας, αποτελεί σαφή παραβίαση της Ενωσιακής νομοθεσίας που απαιτεί στρατηγική εκτίμηση των επιπτώσεων έργων και προγραμμάτων στο περιβάλλον (Οδηγία 2001/42/ΕΚ), ιδιαίτερα μάλιστα στην Εύβοια, η οποία παράγει δυσανάλογα υψηλό ποσοστό (40%) της παραγόμενης αιολικής ενέργειας της χώρας ενώ η έκτασή της καλύπτει μόνο το 2,97% της συνολικής επιφάνειας της χώρας! Καθίσταται συνεπώς αναγκαία, σύμφωνα με την Ενωσιακή νομοθεσία, η συνολική εκτίμηση των επιπτώσεών των αιολικών πάρκων στο φυσικό, ανθρωπογενές και οικονομικό περιβάλλον της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη την «φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων».

Τέλος καταγγέλθηκε η απαράδεκτη και παράνομη επίσπευση της αδειοδότησης αιολικών έργων:
α) προ της υιοθέτησης από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας των υπό εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων, που εκπονούνται με Ενωσιακή χρηματοδότηση και ολοκληρώνονται στο άμεσο μέλλον,
β) προ της υιοθέτησης του νέου Χωροταξικού Σχεδίου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, που σύμφωνα με δήλωση του υφυπουργού Περιβάλλοντος στην Βουλή των Ελλήνων, θα ισχύσει από το έτος 2022.
Η καταγγελία προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του Δήμου”.

Το κείμενο της καταγγελίας προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή

“Η υλοποίηση των έργων που περιγράφονται ανωτέρω στο κεφάλαιο τρία της παρούσας καταγγελίας δρομολογείται κατά παράβαση του Ενωσιακού Περιβαλλοντικού Διακαίου. Ειδικότερα όχι μόνον επελέγησαν αυθαίρετα για την εγκατάστασή των ΑΣΠΗΕ περιοχές πλούσιες σε βιοποικιλότητα και ενταγμένες στο δίκτυο natura 2000, αλλά επιπλέον η Ελληνική κυβέρνηση, ενώ σχεδιάζει εγκατάσταση πολλαπλών έργων παραγωγής αιολικής ενέργειας, δεν έχει προβεί στην εκπόνηση Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (στη συνέχεια ΣΜΠΕ χάριν συντομίας) παραβαίνοντας την σχετική υποχρέωση που τίθεται από το Ενωσιακό δίκαιο. Εν τούτοις, για το σύνολο των υπό εγκατάσταση έργων δεν έχει συνταχθεί, ως όφειλε, εκτίμηση των συνολικών επιπτώσεών τους, καθώς και εκτίμηση των συσσωρευτικών επιπτώσεών τους, σε σχέση με τα λοιπά υφιστάμενα έργα στην ευρύτερη περιοχή. Η απουσία αυτών των εκτιμήσεων συνιστά άμεση παραβίαση της σχετικής Ενωσιακής και Εθνικής νομοθεσίας. Τα προτεινόμενα έργα όφειλαν να μελετηθούν και να χωροθετηθούν κατόπιν εκπόνησης στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΣΜΠΕ). Και τούτο διότι τα προτεινόμενα έργα έρχονται να προστεθούν σε μεγάλο αριθμό άλλων αιολικών έργων στην περιοχή μας. Απαίτηση τόσο της Ενωσιακής, όσο και της Εθνικής νομοθεσίας είναι προ της εγκατάστασης πολλών ΑΣΠΗΕ σε μία περιοχή να εκπονείται ΣΜΠΕ.

Η ΣΜΠΕ πρέπει να εξετάσει το σύνολο των επιπτώσεων στο φυσικό περιβάλλον και ιδιαίτερα στην πλούσια βιοποικιλότητα της περιοχής μας (η οποία εν προκειμένω προστατεύεται από τις Οδηγίες 79/409/ΕΟΚ και 92/43/ΕΚ όπως τροποποιήθηκαν και ισχύουν και ενσωματώθηκαν στην ελληνική έννομη τάξη), καθώς και την συμβατότητα με τις επικρατούσες δραστηριότητες στην περιοχή μας (όπως μελισσοκομία, παραγωγή βιολογικών προϊόντων, οικοτουρισμός, κτηνοτροφία, ρητινοκαλλιέργεια, περιπατητικός τουρισμός σε διαμορφωμένα μονοπάτια επίσκεψη σε ιστορικά σπήλαια και στο μοναδικό ελατοδάσος Αιγαίου, παρατήρηση ενδημικών πτηνών και ειδών κ.α.). Συγκεκριμένα, η Οδηγία 2001/42/ΕΚ, η οποία ενσωματώθηκε στην Ελληνική έννομη τάξη με την ΚΥΑ 107017/2006 (ΦΕΚ 1225 Β/5.9.2006), θέτει την υποχρέωση στα κράτη μέλη, όταν σχεδιάζονται πολλά έργα σε μία περιοχή, να συντάσσεται Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων ΣΜΠΕ, ώστε να εκτιμάται το σύνολο των περιβαλλοντικών επιπτώσεων και να συνεκτιμώνται οι συσσωρευτικές επιπτώσεις όλων των έργων, ως σύνολο, στο περιβάλλον. Ειδικά για την περίπτωση ΑΣΠΗΕ στην νήσο Εύβοια καθίσταται αναγκαία η συνολική εκτίμηση των επιπτώσεών τους στο φυσικό, ανθρωπογενές και οικονομικό περιβάλλον της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη και την «φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων».

Η αποσπασματική – μεροληπτική εξέταση και αδειοδότηση πολλών ΑΣΠΗΕ στην περιοχή μας, αποτελεί σαφή παραβίαση της νομοθεσίας, την οποία ο Δήμος, καθώς και κάθε πολίτης, νομιμοποιείται να καταγγείλει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Περαιτέρω αποτελεί παράβαση της πάγιας νομολογίας του Ελληνικού Ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου, του Συμβουλίου της Επικρατείας. Πόσο μάλλον όταν, όπως στην περίπτωση των περιοχών του Δήμου μας, η εγκατάσταση των ΑΣΠΗΕ χωροθετείται σε πλούσιες σε βιοποικιλότητα περιοχές, οι οποίες εντάσσονται στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000. Η απρογραμμάτιστη, αυθαίρετη και μεροληπτική επιβάρυνση των περιοχών natura του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων με την εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ συνιστά παράβαση των αρχών του Ενωσιακού δικαίου: α) της πρόληψης, β) της προφύλαξης, γ) της βιώσιμης ανάπτυξης, δ) της αξιολόγησης της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων, ε) της αναλογικότητας, καθώς και των αρχών της Στρατηγικής για την Βιοποικιλότητα και των κατευθύνσεων της Πράσινης Συμφωνίας (Green Deal).

Η σημασία που αποδίδει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην διατήρηση της βιοποικιλότητας και στην προστασία και ενίσχυση του ευρωπαϊκού δικτύου natura 2000 καταδεικνύεται σε πλήθος νομοθετικών και πολιτικών πρωτοβουλιών της Ένωσης. Ενδεικτικά αναφέρεται η Έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών (Βρυξέλλες, 24.5.2019 COM(2019) 236 final) σχετικά με την «Επανεξέταση της προόδου σχετικά με την υλοποίηση της στρατηγικής της ΕΕ για την πράσινη υποδομή». Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε πρόσφατα Ανακοίνωση σχετικά με τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το έτος 2030. Στόχος της στρατηγικής αυτής είναι η βιοποικιλότητα της Ευρώπης να τεθεί σε πορεία ανάκαμψης έως το έτος 2030, με οφέλη για τους πολίτες, το κλίμα και τον πλανήτη. Η στρατηγική για την βιοποικιλότητα περιλαμβάνει δεσμεύσεις και δράσεις προς υλοποίηση έως το 2030, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας ενός μεγαλύτερου πανευρωπαϊκού δικτύου προστατευόμενων περιοχών στην ξηρά και τη θάλασσα, με βάση τις υφιστάμενες περιοχές Natura 2000, με αυστηρή προστασία για τις περιοχές με υψηλή αξία από άποψη βιοποικιλότητας και κλίματος, ένα σύνολο μέτρων για τη διευκόλυνση της αναγκαίας μετασχηματιστικής αλλαγής, καθώς και μέτρα για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας πρόκλησης για την διατήρηση και βελτίωση της βιοποικιλότητας.

Παράλληλα η Έκθεση της Διακυβερνητικής Πλατφόρμας Επιστήμης-Πολιτικής για τη Βιοποικιλότητα και τις Οικοσυστημικές Υπηρεσίες (Intergovernmental Science- Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services – IPBES) σχετικά με τη διενέργεια μιας παγκόσμιας αξιολόγησης της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών, παρέχει μια ανησυχητική εικόνα της κατάστασης της βιοποικιλότητας και των διαφόρων πιέσεων που ασκούνται σε αυτήν. Αναγνωρίζεται εν γένει ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί βασική αιτία της απώλειας βιοποικιλότητας. Ωστόσο τονίζεται ότι εάν η τοποθεσία των ΑΣΠΗΕ δεν είναι ορθά επιλεγμένη, ή εάν ο σχεδιασμός τους είναι ανεπαρκής, τα αιολικά πάρκα μπορεί να συνιστούν απειλή για ευάλωτα είδη και οικοτόπους. Για την προστασία του δικτύου natura 2000 κατά την διαδικασία ανάπτυξης των ΑΣΠΗΕ στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκδόθηκε τον Νοέμβριο του έτους 2020 Ανακοίνωση της Επιτροπής: « Έγγραφο καθοδήγησης για τα έργα αιολικής ενέργειας και τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της φύσης» Βρυξέλλες, 18.11.2020 C(2020) 7730 final.

Οι ΑΣΠΗΕ με τον τρόπο που έχουν σχεδιαστεί να εγκατασταθούν στον Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων έρχονται σε πλήρη αντίθεση τόσο με τα ανωτέρω Έγγραφα και Ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και με την ισχύουσα Ενωσιακή και Εθνική νομοθεσία και νομολογία για την διατήρηση της βιοποικιλότητας. Κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής ΔΕΕ χάριν συντομίας) και του ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου της χώρας, του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), όταν πρόκειται να εγκατασταθούν πολλά έργα που έχουν ως σύνολο δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον, (όπως πολλοί ΑΣΠΗΕ εγκατεστημένοι ή υπό αδειοδότηση για να εγκατασταθούν, με πρωτοβουλία διαφόρων εταιρειών στην περιοχή μας), τότε οφείλει η πολιτεία να τα εξετάζει και να σταθμίζει τις επιπτώσεις τους στο περιβάλλον ως σύνολο και όχι τμηματικά. Το ΣτΕ, από την εξέταση των επιπτώσεων στο περιβάλλον του σύνθετου έργου της εκτροπής του ποταμού Αχελώου, κατόπιν Προδικαστικής Παραπομπής στο ΔΕΕ, εισήγαγε την ανωτέρω νομολογία του, την οποία ακολουθεί σταθερά έκτοτε. Η ελληνική διοίκηση οφείλει, σε εφαρμογή της αρχής της βιώσιμης ανάπτυξης, να συνεκτιμήσει την επίδραση των ΑΣΠΗΕ στην πλούσια βιοποικιλότητα της περιοχής και παράλληλα την επίδρασή τους στις κοινωνικές και οικονομικές ανάγκες της περιοχής. Οι οικονομικές ανάγκες της περιοχής καλύπτονται σήμερα, σε μεγάλο βαθμό, με παραγωγικές δραστηριότητες οι οποίες θα πληγούν με την εγκατάσταση των ΑΣΠΗΕ. Συγκεκριμένα ο ιδιαίτερα αναπτυγμένος οικοτουρισμός στην περιοχή, η μελισσοκομία, ο περιπατητικός και αναρριχητικός τουρισμός, αλλά και η αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή, θα επηρεαστούν αρνητικά από την χωροθέτηση των ΑΣΠΗΕ.

Οι υφιστάμενες οικονομικές δραστηριότητες της περιοχής, οι οποίες είναι εναρμονισμένες με την βιώσιμη ανάπτυξη, δεν πρέπει να καταστραφούν, αλλά αντίθετα να ενισχυθούν. Σύμφωνα με την αρχή της βιωσιμότητας και σε εφαρμογή αυτής, το Συμβούλιο της Επικρατείας με την νομολογία του τονίζει ότι τα άρθρα του Συντάγματος που αναφέρονται στην προστασία της οικονομικής ανάπτυξης θα πρέπει να συνεκτιμώνται με τα άρθρα του Συντάγματος που αναφέρονται στην προστασία του περιβάλλοντος (Σ.τ.Ε. 1804/2018, Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ) «Κατά την λήψη μέτρων τα όργανα της νομοθετικής και εκτελεστικής εξουσίας οφείλουν, κατά την έννοια της ανωτέρω διατάξεως (άρθρο 24 Συντάγματος), ερμηνευομέvης ενόψει και των άρθρων 106 και 22 παρ. 1 του Συντάγματος, να σταθμίζουν και άλλους παράγοντες αναγόμενους στο γενικότερο εθνικό και δημόσιο συμφέρον, όπως είναι εκείνοι που σχετίζονται με τους σκοπούς της οικονομικής αναπτύξεως, της αξιοποιήσεως των πηγών του εθνικού πλούτου, της ενισχύσεως της περιφερειακής αναπτύξεως, με την προαγωγή ιδίως της οικονομίας, μεταξύ άλλων, των ορεινών περιοχών και της εξασφαλίσεως εργασίας στους πολίτες, δηλαδή σκοπούς για τους οποίους επίσης λαμβάνεται πρόνοια στο Σύνταγμα και, συγκεκριμένα, στα προαναφερόμενα άρθρα 106 και 22 παρ. Ι. Η επιδίωξη, όμως, των σκοπών αυτών και η στάθμιση των προστατευομένων αντιστοίχων εννόμων αγαθών πρέπει να συμπορεύεται προς την υποχρέωση της Πολιτείας να μεριμνά για την προστασία του περιβάλλοντος κατά τέτοιο τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται βιώσιμη ανάπτυξη, στην οποία απέβλεψε ο συντακτικός αλλά και ο ενωσιακός νομοθέτης…»

Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη βιοποικιλότητα, η οποία απειλείται σήμερα από έντονες πιέσεις. Οι προγραμματιζόμενες εγκαταστάσεις ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων βρίσκονται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές που τίθενται από την προσφάτως υιοθετηθείσα Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, η οποία τονίζει την απόλυτη ανάγκη, σε Ενωσιακό επίπεδο, τα κράτη μέλη να προχωρήσουν, με λήψη μέτρων, στην «αποκατάσταση της βιοποικιλότητας και τη μείωση της ρύπανσης». Αντίθετα οι προγραμματιζόμενοι ΑΣΠΗΕ που προβλέπεται να χωροθετηθούν σε περιοχές με πλούσια βιοποικιλότητα θα οδηγήσουν στην σοβαρή προσβολή της βιοποικιλότητας στην περιοχή μας, σε υποβάθμιση του περιβάλλοντος και σε αύξηση της ρύπανσης, κατά παράβαση τόσο των αρχών που τίθενται από την Πράσινη Συμφωνία, όσο και από τις αρχές της πρόληψης, της προφύλαξης και της εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων. Παράλληλα με τα προγραμματιζόμενα έργα στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων παραβιάζεται η διεθνής Σύμβαση για την προστασία της βιοποικιλότητας (1992), την οποία τηρεί η Ευρωπαϊκή Ένωση και η οποία ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη με τον Νόμο 2204/1994 και συμπληρώθηκε με τον Νόμο 3937/2011 για την προστασία της βιοποικιλότητας.

Η επίσπευση της αδειοδότησης ΑΣΠΗΕ προ της υιοθέτησης από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας των υπό εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει αναθέσει, μετά από ανοιχτό διαγωνισμό, την εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών natura σε όλη την χώρα. Μεταξύ των μελετών αυτών περιλαμβάνεται η μελέτη «Εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών, Σύνταξη Προεδρικών Διαταγμάτων Προστασίας και Σχεδίων Διαχείρισης για τις Περιοχές του Δικτύου Natura 2000. Μελέτη 6: Εκπόνηση ΕΠΜ και ΣΔ για τις περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας». Το έργο για τις περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, ξεκίνησε τον Μάρτιο του έτους 2019 και ολοκληρώνεται τον Δεκέμβριο του 2021, όπως ισχύει για τις αντίστοιχες περιοχές σε όλη τη χώρα. Σκοπός του έργου είναι η εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Σχεδίων Διαχείρισης για τις 30 συνολικά περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας. Το έργο διαιρείται σε τέσσερεις φάσεις. Κατά τη διάρκεια της δεύτερης και τρίτης φάσης προβλέπονται διαβουλεύσεις με τοπικούς φορείς, οι οποίες θα συνεισφέρουν στην οριστικοποίηση των αποτελεσμάτων των Μελετών. Στις φάσεις αυτές ο Δήμος ΔιρφύωνΜεσσαπίων, οι πολίτες, καθώς και οι περιβαλλοντικοί και οικονομικοί Φορείς της περιοχής, θα έχουν την δυνατότητα συμμετέχοντες στην διαβούλευση, να καταθέσουν προτάσεις και σχόλια για την διαχείριση της πλούσιας και μοναδικής βιοποικιλότητας που διαθέτει ο Δήμος μας. Συγκεκριμένα η διαβούλευση για τις Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες και τα Σχέδια Διαχείρισης των περιοχών της Εύβοιας είναι προγραμματισμένη για το καλοκαίρι του 2021. Η διαβούλευση οργανώνεται από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας το οποίο θα καθορίσει και την ακριβή ημερομηνία διαβούλευσης.

Ο Δήμος μας εκτιμά συνεπώς ότι είναι αναγκαίο να ολοκληρωθούν τα Σχέδια Διαχείρισης και οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες, να συμμετάσχει στην δημόσια διαβούλευση καταθέτοντας προτάσεις ανάπτυξης και διαχείρισης των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου και στη συνέχεια να ληφθούν αποφάσεις από την Ελληνική διοίκηση για τη διαχείριση των εν λόγω περιοχών. Η απόφαση χωροθέτησης ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων, προ της ολοκλήρωσης της ανωτέρω διαδικασίας αποτελεί προσπάθεια ακύρωσης των ίδιων των Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και των Σχεδίων Διαχείρισης που εκπονούνται σήμερα και μάλιστα με χρηματοδότηση από τα Ενωσιακά Ταμεία! Αποτελεί συνεπώς παράνομη και απαράδεκτη πρακτική η προσπάθεια της διοίκησης να δεσμεύσει και να προκαταλάβει την ανάπτυξη της περιοχής μας, προ της ολοκλήρωσης μελετών που χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση ακριβώς για να υποδείξουν, με επιστημονικά κριτήρια, τον ενδεδειγμένο τρόπο ανάπτυξης και διαχείρισης! Η αναμονή ολίγων μηνών είναι ασήμαντη σε σχέση με την επικείμενη υποβάθμιση και καταστροφή της περιοχής μας. Η ανεπάρκεια και ο παρωχημένος χαρακτήρας του υφιστάμενου Χωροταξικού Σχεδίου Ανανεώσιμων Πηγών (Α.Π.Ε.)

Η Ελλάδα διαθέτει Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας από το έτος 2008. Με την απόφαση 49828/12.11.2008 (ΦΕΚ 2464/Β/3.12.2008) της Επιτροπής Συντονισμού της Κυβερνητικής Πολιτικής στον Τομέα του Χωροταξικού Σχεδιασμού και της Αειφόρου Ανάπτυξης εγκρίθηκε, το Ειδικό Χωροταξικού Σχεδίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), το οποίο εκδόθηκε κατ’ εξουσιοδότηση του άρθρου 7 του Ν. 2742/1999 (ΦΕΚ 207/Α/1999). Το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις ΑΠΕ διακρίνει τις περιοχές της χώρας σε «Περιοχές Αιολικής Προτεραιότητας (ΠΑΠ)» και «Περιοχές Αιολικής Καταλληλότητας (ΠΑΚ)» (άρθρο 5) και προβλέπει απαγορεύσεις χωροθέτησης αιολικών εγκαταστάσεων εντός προστατευόμενων περιοχών (άρθρο 6). Ειδικότερα στο άρθρο 7 της απόφασης/12.11.2008 προβλέπεται ότι ο έλεγχος των κριτηρίων χωροθέτησης αιολικών εγκαταστάσεων διενεργείτε κατά το στάδιο χορήγησης της άδειας παραγωγής. Συνεπώς οι καταγγελλόμενες ενέργειες θα έπρεπε να μην έχουν λάβει χώρα σε εφαρμογή του ισχύοντος χωροταξικού σχεδίου για τις ΑΠΕ. Το ισχύον Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας εκτιμάται τόσο από την πολιτεία όσο και από τον επιχειρηματικό κόσμο και τους περιβαλλοντικούς Φορείς, ότι δεν ανταποκρίνεται στα σύγχρονα δεδομένα. Και τούτο διότι από το έτος 2008 έχει μεσολαβήσει μεγάλο χρονικό διάστημα, μέσα στο οποίο η Ενωσιακή νομοθεσία για το περιβάλλον έχει εμπλουτιστεί, οι προτεραιότητες για την διασφάλιση της βιοποικιλότητας έχουν αυξηθεί σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο και η τεχνολογία έχει εξελιχθεί. Έχει χαρακτηρισθεί πλέον το ισχύον χωροταξικό σχέδιο για τις ΑΠΕ ως παρωχημένο, που χρειάζεται άμεση αντικατάσταση.

Για τον λόγο αυτό το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει αναθέσει σε κοινοπραξία μελετητικών γραφείων την εκπόνηση νέου, επικαιροποιημένου χωροταξικού σχεδίου για τις ΑΠΕ, που θα ανταποκρίνεται στα νέα δεδομένα και στην εμπειρία που έχει συλλεγεί από το παρελθόν. Σύμφωνα με την δήλωση του υφυπουργού Περιβάλλοντος (κου Ταγαρά) στην Βουλή των Ελλήνων, στις 30 Μαρτίου 2021, το νέο Χωροταξικό Σχέδιο για τις ΑΠΕ θα τεθεί σε ισχύ το έτος 2022. Συνεπώς η χωροθέτηση ΑΣΠΗΕ την παρούσα χρονική στιγμή γίνεται με το υπό κατάργηση και άμεση αντικατάσταση μέσα σε ένα εξάμηνο, χωροταξικό πλαίσιο. Επειδή το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Δίρφυς Μεσσαπίων έχει εκφράσει την πλήρη αντίθεσή του για την εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ, βασιζόμενο στις απόψεις των δημοτών του και στην εκτίμηση σύσσωμου του δημοτικού συμβουλίου, ότι οι πλουτοπαραγωγικές δυνατότητες που διαθέτει η περιοχή, όπως η ρητινοκαλλιέργεια, η μελισσοκομία, η κτηνοτροφία,η γεωργία, ο γενικός τουρισμός, ο οικοτουρισμός, πρόκειται να καταστραφούν, είτε υποβαθμιστούν με την εγκατάσταση αιολικών (Αριθμός Απόφασης 41/29.5.2020), Επειδή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αποτελεί το θεσμικό Όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που είναι επιφορτισμένο με τον έλεγχο της εφαρμογής από τα κράτη μέλη, των Συνθηκών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και του παράγωγου Ενωσιακού δικαίου και στην συγκεκριμένη περίπτωση των Οδηγιών 92/43/ΕΚ, 79/409/ΕΚ, 2001/42/ΕΚ όπως τροποποιήθηκαν και ισχύουν,

Επειδή η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ στο Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων έρχεται σε πλήρη αντίθεση με:
α) τις διατάξεις των Συνθηκών
β) τις διατάξεις των ανωτέρω Οδηγιών,
γ) τις επιταγές της νέας Στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Βιοποικιλότητα,
δ) τις κατευθύνσεις της Πράσινης Συμφωνίας που αναδεικνύει την απόλυτη ανάγκη προστασίας της βιοποικιλότητας για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και για την διασφάλιση της ζωής στην Ευρώπη,
ε) τις κατευθύνσεις που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2020 για την εγκατάσταση αιολικών με σεβασμό στην βιοποικιλότητα

Αιτούμαστε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να απαιτήσει από την Ελληνική κυβέρνηση να σταματήσει άμεσα κάθε ενέργεια καταπάτησης του Ενωσιακού περιβαλλοντικού δικαίου και να μην εγκαταστήσει ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων, άλλως να οδηγηθεί η Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για παράβαση του Ενωσιακού δικαίου”.

Στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσέφυγε ο Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων, στην οποία κατέθεσε καταγγελία για παραβίαση του ενωσιακού περιβαλλοντικού δικαίου, με αφορμή την αδειοδότηση εγκατάστασης αιολικών σταθμών στην περιοχή, ζητώντας την αναστολή της διαδικασίας. Στο δελτίο τύπου που εξέδωσε, αναφέρεται στην περιβαλλοντική αξία της περιοχής και την αυθαίρετη επίσπευση της αδειοδοτικής διαδικασίας.

Ολόκληρο το περιεχόμενο του δελτίου τύπου:

“Ο ΔΗΜΟΣ ΔΙΡΦΥΩΝ – ΜΕΣΣΑΠΙΩΝ ΚΑΤΕΘΕΣΕ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΠΑΡΑΒΑΣΗ ΤΟΥ ΕΝΩΣΙΑΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΛΟΓΩ ΤΗΣ ΣΧΕΔΙΑΖΟΜΕΝΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΙΟΛΙΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΥΒΟΙΑ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ

Ασκώντας το δικαίωμα καταγγελίας προς την Ευρωπαϊκή η Επιτροπή, ο Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων κατέθεσε έγγραφη καταγγελία στις Βρυξέλλες για την παράβαση του Ενωσιακού Περιβαλλοντικού δικαίου από την Ελλάδα, λόγω της αυθαίρετης, σχεδιαζόμενης εγκατάστασης αιολικών πάρκων εντός του Δήμου και ζήτησε την άμεση διακοπή κάθε διαδικασίας εγκατάστασης αιολικών στον Δήμο.

Η Ελληνική κυβέρνηση, κατά παράβαση του Ενωσιακού και Εθνικού Περιβαλλοντικού δικαίου και κατά παράβαση των αρχών της πρόληψης, της προφύλαξης, της βιώσιμης ανάπτυξης, του σεβασμού της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων, της αναλογικότητας και της ισοπολιτείας, προχωρεί αυθαίρετα στην εγκατάσταση αιολικών πάρκων στο Δήμο Διρφύων-Μεσσαπίων, με έργα για τα οποία έχουν ήδη εκδοθεί άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από την Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας. Ο Δήμος Διρφύων- Μεσσαπίων διαθέτει περιοχές με πλούσια βιοποικιλότητα και μοναδικά και ευαίσθητα οικοσυστήματα ενταγμένα στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών natura 2000 (τρεις προστατευόμενες περιοχές με κωδικές ονομασίες: GR2420002 (ΕΖΔ) και GR2420011 (ΖΕΠ) GR24220010 (ΖΕΠ)).
Η πλούσια βιοποικιλότητα δίνει δυνατότητες βιώσιμης οικο- ανάπτυξης στον Δήμο. Η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση αιολικών πάρκων πρόκειται να καταστρέψει την πλούσια βιοποικιλότητα και τις μοναδικές δυνατότητες οικο-ανάπτυξης του Δήμου.

Καταγγέλθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι παραβιάζονται συγκεκριμένα:
α) η Οδηγία για την διατήρηση των φυσικών οικοτόπων και της άγριας πανίδας και χλωρίδας (92/43/ΕΚ όπως τροποποιήθηκε),
β) η Οδηγία για την προστασία των αγρίων πτηνών (79/409/ΕΚ και 2009/47/ΕΕ),
γ) η Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της βιοποικιλότητας με προοπτική το 2030
δ) οι επιταγές και συστάσεις της Πράσινης Συμφωνίας (Green Deal)
ε) οι οδηγίες της Ανακοίνωσης της Ε. Επιτροπής: « καθοδήγηση για τα έργα αιολικής ενέργειας και τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της φύσης» Βρυξέλλες, 18.11.2020 C(2020) 7730 final.

Περαιτέρω καταγγέλθηκε ότι η αποσπασματική – μεροληπτική εξέταση και αδειοδότηση πολλών αιολικών έργων στην περιοχή μας, αποτελεί σαφή παραβίαση της Ενωσιακής νομοθεσίας που απαιτεί στρατηγική εκτίμηση των επιπτώσεων έργων και προγραμμάτων στο περιβάλλον (Οδηγία 2001/42/ΕΚ), ιδιαίτερα μάλιστα στην Εύβοια, η οποία παράγει δυσανάλογα υψηλό ποσοστό (40%) της παραγόμενης αιολικής ενέργειας της χώρας ενώ η έκτασή της καλύπτει μόνο το 2,97% της συνολικής επιφάνειας της χώρας! Καθίσταται συνεπώς αναγκαία, σύμφωνα με την Ενωσιακή νομοθεσία, η συνολική εκτίμηση των επιπτώσεών των αιολικών πάρκων στο φυσικό, ανθρωπογενές και οικονομικό περιβάλλον της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη την «φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων».

Τέλος καταγγέλθηκε η απαράδεκτη και παράνομη επίσπευση της αδειοδότησης αιολικών έργων:
α) προ της υιοθέτησης από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας των υπό εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων, που εκπονούνται με Ενωσιακή χρηματοδότηση και ολοκληρώνονται στο άμεσο μέλλον,
β) προ της υιοθέτησης του νέου Χωροταξικού Σχεδίου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, που σύμφωνα με δήλωση του υφυπουργού Περιβάλλοντος στην Βουλή των Ελλήνων, θα ισχύσει από το έτος 2022.
Η καταγγελία προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του Δήμου”.

Το κείμενο της καταγγελίας προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή

“Η υλοποίηση των έργων που περιγράφονται ανωτέρω στο κεφάλαιο τρία της παρούσας καταγγελίας δρομολογείται κατά παράβαση του Ενωσιακού Περιβαλλοντικού Διακαίου. Ειδικότερα όχι μόνον επελέγησαν αυθαίρετα για την εγκατάστασή των ΑΣΠΗΕ περιοχές πλούσιες σε βιοποικιλότητα και ενταγμένες στο δίκτυο natura 2000, αλλά επιπλέον η Ελληνική κυβέρνηση, ενώ σχεδιάζει εγκατάσταση πολλαπλών έργων παραγωγής αιολικής ενέργειας, δεν έχει προβεί στην εκπόνηση Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (στη συνέχεια ΣΜΠΕ χάριν συντομίας) παραβαίνοντας την σχετική υποχρέωση που τίθεται από το Ενωσιακό δίκαιο. Εν τούτοις, για το σύνολο των υπό εγκατάσταση έργων δεν έχει συνταχθεί, ως όφειλε, εκτίμηση των συνολικών επιπτώσεών τους, καθώς και εκτίμηση των συσσωρευτικών επιπτώσεών τους, σε σχέση με τα λοιπά υφιστάμενα έργα στην ευρύτερη περιοχή. Η απουσία αυτών των εκτιμήσεων συνιστά άμεση παραβίαση της σχετικής Ενωσιακής και Εθνικής νομοθεσίας. Τα προτεινόμενα έργα όφειλαν να μελετηθούν και να χωροθετηθούν κατόπιν εκπόνησης στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΣΜΠΕ). Και τούτο διότι τα προτεινόμενα έργα έρχονται να προστεθούν σε μεγάλο αριθμό άλλων αιολικών έργων στην περιοχή μας. Απαίτηση τόσο της Ενωσιακής, όσο και της Εθνικής νομοθεσίας είναι προ της εγκατάστασης πολλών ΑΣΠΗΕ σε μία περιοχή να εκπονείται ΣΜΠΕ.

Η ΣΜΠΕ πρέπει να εξετάσει το σύνολο των επιπτώσεων στο φυσικό περιβάλλον και ιδιαίτερα στην πλούσια βιοποικιλότητα της περιοχής μας (η οποία εν προκειμένω προστατεύεται από τις Οδηγίες 79/409/ΕΟΚ και 92/43/ΕΚ όπως τροποποιήθηκαν και ισχύουν και ενσωματώθηκαν στην ελληνική έννομη τάξη), καθώς και την συμβατότητα με τις επικρατούσες δραστηριότητες στην περιοχή μας (όπως μελισσοκομία, παραγωγή βιολογικών προϊόντων, οικοτουρισμός, κτηνοτροφία, ρητινοκαλλιέργεια, περιπατητικός τουρισμός σε διαμορφωμένα μονοπάτια επίσκεψη σε ιστορικά σπήλαια και στο μοναδικό ελατοδάσος Αιγαίου, παρατήρηση ενδημικών πτηνών και ειδών κ.α.). Συγκεκριμένα, η Οδηγία 2001/42/ΕΚ, η οποία ενσωματώθηκε στην Ελληνική έννομη τάξη με την ΚΥΑ 107017/2006 (ΦΕΚ 1225 Β/5.9.2006), θέτει την υποχρέωση στα κράτη μέλη, όταν σχεδιάζονται πολλά έργα σε μία περιοχή, να συντάσσεται Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων ΣΜΠΕ, ώστε να εκτιμάται το σύνολο των περιβαλλοντικών επιπτώσεων και να συνεκτιμώνται οι συσσωρευτικές επιπτώσεις όλων των έργων, ως σύνολο, στο περιβάλλον. Ειδικά για την περίπτωση ΑΣΠΗΕ στην νήσο Εύβοια καθίσταται αναγκαία η συνολική εκτίμηση των επιπτώσεών τους στο φυσικό, ανθρωπογενές και οικονομικό περιβάλλον της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη και την «φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων».

Η αποσπασματική – μεροληπτική εξέταση και αδειοδότηση πολλών ΑΣΠΗΕ στην περιοχή μας, αποτελεί σαφή παραβίαση της νομοθεσίας, την οποία ο Δήμος, καθώς και κάθε πολίτης, νομιμοποιείται να καταγγείλει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Περαιτέρω αποτελεί παράβαση της πάγιας νομολογίας του Ελληνικού Ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου, του Συμβουλίου της Επικρατείας. Πόσο μάλλον όταν, όπως στην περίπτωση των περιοχών του Δήμου μας, η εγκατάσταση των ΑΣΠΗΕ χωροθετείται σε πλούσιες σε βιοποικιλότητα περιοχές, οι οποίες εντάσσονται στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000. Η απρογραμμάτιστη, αυθαίρετη και μεροληπτική επιβάρυνση των περιοχών natura του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων με την εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ συνιστά παράβαση των αρχών του Ενωσιακού δικαίου: α) της πρόληψης, β) της προφύλαξης, γ) της βιώσιμης ανάπτυξης, δ) της αξιολόγησης της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων, ε) της αναλογικότητας, καθώς και των αρχών της Στρατηγικής για την Βιοποικιλότητα και των κατευθύνσεων της Πράσινης Συμφωνίας (Green Deal).

Η σημασία που αποδίδει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην διατήρηση της βιοποικιλότητας και στην προστασία και ενίσχυση του ευρωπαϊκού δικτύου natura 2000 καταδεικνύεται σε πλήθος νομοθετικών και πολιτικών πρωτοβουλιών της Ένωσης. Ενδεικτικά αναφέρεται η Έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών (Βρυξέλλες, 24.5.2019 COM(2019) 236 final) σχετικά με την «Επανεξέταση της προόδου σχετικά με την υλοποίηση της στρατηγικής της ΕΕ για την πράσινη υποδομή». Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε πρόσφατα Ανακοίνωση σχετικά με τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το έτος 2030. Στόχος της στρατηγικής αυτής είναι η βιοποικιλότητα της Ευρώπης να τεθεί σε πορεία ανάκαμψης έως το έτος 2030, με οφέλη για τους πολίτες, το κλίμα και τον πλανήτη. Η στρατηγική για την βιοποικιλότητα περιλαμβάνει δεσμεύσεις και δράσεις προς υλοποίηση έως το 2030, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας ενός μεγαλύτερου πανευρωπαϊκού δικτύου προστατευόμενων περιοχών στην ξηρά και τη θάλασσα, με βάση τις υφιστάμενες περιοχές Natura 2000, με αυστηρή προστασία για τις περιοχές με υψηλή αξία από άποψη βιοποικιλότητας και κλίματος, ένα σύνολο μέτρων για τη διευκόλυνση της αναγκαίας μετασχηματιστικής αλλαγής, καθώς και μέτρα για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας πρόκλησης για την διατήρηση και βελτίωση της βιοποικιλότητας.

Παράλληλα η Έκθεση της Διακυβερνητικής Πλατφόρμας Επιστήμης-Πολιτικής για τη Βιοποικιλότητα και τις Οικοσυστημικές Υπηρεσίες (Intergovernmental Science- Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services – IPBES) σχετικά με τη διενέργεια μιας παγκόσμιας αξιολόγησης της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών, παρέχει μια ανησυχητική εικόνα της κατάστασης της βιοποικιλότητας και των διαφόρων πιέσεων που ασκούνται σε αυτήν. Αναγνωρίζεται εν γένει ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί βασική αιτία της απώλειας βιοποικιλότητας. Ωστόσο τονίζεται ότι εάν η τοποθεσία των ΑΣΠΗΕ δεν είναι ορθά επιλεγμένη, ή εάν ο σχεδιασμός τους είναι ανεπαρκής, τα αιολικά πάρκα μπορεί να συνιστούν απειλή για ευάλωτα είδη και οικοτόπους. Για την προστασία του δικτύου natura 2000 κατά την διαδικασία ανάπτυξης των ΑΣΠΗΕ στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκδόθηκε τον Νοέμβριο του έτους 2020 Ανακοίνωση της Επιτροπής: « Έγγραφο καθοδήγησης για τα έργα αιολικής ενέργειας και τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία της φύσης» Βρυξέλλες, 18.11.2020 C(2020) 7730 final.

Οι ΑΣΠΗΕ με τον τρόπο που έχουν σχεδιαστεί να εγκατασταθούν στον Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων έρχονται σε πλήρη αντίθεση τόσο με τα ανωτέρω Έγγραφα και Ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και με την ισχύουσα Ενωσιακή και Εθνική νομοθεσία και νομολογία για την διατήρηση της βιοποικιλότητας. Κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής ΔΕΕ χάριν συντομίας) και του ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου της χώρας, του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), όταν πρόκειται να εγκατασταθούν πολλά έργα που έχουν ως σύνολο δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον, (όπως πολλοί ΑΣΠΗΕ εγκατεστημένοι ή υπό αδειοδότηση για να εγκατασταθούν, με πρωτοβουλία διαφόρων εταιρειών στην περιοχή μας), τότε οφείλει η πολιτεία να τα εξετάζει και να σταθμίζει τις επιπτώσεις τους στο περιβάλλον ως σύνολο και όχι τμηματικά. Το ΣτΕ, από την εξέταση των επιπτώσεων στο περιβάλλον του σύνθετου έργου της εκτροπής του ποταμού Αχελώου, κατόπιν Προδικαστικής Παραπομπής στο ΔΕΕ, εισήγαγε την ανωτέρω νομολογία του, την οποία ακολουθεί σταθερά έκτοτε. Η ελληνική διοίκηση οφείλει, σε εφαρμογή της αρχής της βιώσιμης ανάπτυξης, να συνεκτιμήσει την επίδραση των ΑΣΠΗΕ στην πλούσια βιοποικιλότητα της περιοχής και παράλληλα την επίδρασή τους στις κοινωνικές και οικονομικές ανάγκες της περιοχής. Οι οικονομικές ανάγκες της περιοχής καλύπτονται σήμερα, σε μεγάλο βαθμό, με παραγωγικές δραστηριότητες οι οποίες θα πληγούν με την εγκατάσταση των ΑΣΠΗΕ. Συγκεκριμένα ο ιδιαίτερα αναπτυγμένος οικοτουρισμός στην περιοχή, η μελισσοκομία, ο περιπατητικός και αναρριχητικός τουρισμός, αλλά και η αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή, θα επηρεαστούν αρνητικά από την χωροθέτηση των ΑΣΠΗΕ.

Οι υφιστάμενες οικονομικές δραστηριότητες της περιοχής, οι οποίες είναι εναρμονισμένες με την βιώσιμη ανάπτυξη, δεν πρέπει να καταστραφούν, αλλά αντίθετα να ενισχυθούν. Σύμφωνα με την αρχή της βιωσιμότητας και σε εφαρμογή αυτής, το Συμβούλιο της Επικρατείας με την νομολογία του τονίζει ότι τα άρθρα του Συντάγματος που αναφέρονται στην προστασία της οικονομικής ανάπτυξης θα πρέπει να συνεκτιμώνται με τα άρθρα του Συντάγματος που αναφέρονται στην προστασία του περιβάλλοντος (Σ.τ.Ε. 1804/2018, Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ) «Κατά την λήψη μέτρων τα όργανα της νομοθετικής και εκτελεστικής εξουσίας οφείλουν, κατά την έννοια της ανωτέρω διατάξεως (άρθρο 24 Συντάγματος), ερμηνευομέvης ενόψει και των άρθρων 106 και 22 παρ. 1 του Συντάγματος, να σταθμίζουν και άλλους παράγοντες αναγόμενους στο γενικότερο εθνικό και δημόσιο συμφέρον, όπως είναι εκείνοι που σχετίζονται με τους σκοπούς της οικονομικής αναπτύξεως, της αξιοποιήσεως των πηγών του εθνικού πλούτου, της ενισχύσεως της περιφερειακής αναπτύξεως, με την προαγωγή ιδίως της οικονομίας, μεταξύ άλλων, των ορεινών περιοχών και της εξασφαλίσεως εργασίας στους πολίτες, δηλαδή σκοπούς για τους οποίους επίσης λαμβάνεται πρόνοια στο Σύνταγμα και, συγκεκριμένα, στα προαναφερόμενα άρθρα 106 και 22 παρ. Ι. Η επιδίωξη, όμως, των σκοπών αυτών και η στάθμιση των προστατευομένων αντιστοίχων εννόμων αγαθών πρέπει να συμπορεύεται προς την υποχρέωση της Πολιτείας να μεριμνά για την προστασία του περιβάλλοντος κατά τέτοιο τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται βιώσιμη ανάπτυξη, στην οποία απέβλεψε ο συντακτικός αλλά και ο ενωσιακός νομοθέτης…»

Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη βιοποικιλότητα, η οποία απειλείται σήμερα από έντονες πιέσεις. Οι προγραμματιζόμενες εγκαταστάσεις ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων βρίσκονται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές που τίθενται από την προσφάτως υιοθετηθείσα Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, η οποία τονίζει την απόλυτη ανάγκη, σε Ενωσιακό επίπεδο, τα κράτη μέλη να προχωρήσουν, με λήψη μέτρων, στην «αποκατάσταση της βιοποικιλότητας και τη μείωση της ρύπανσης». Αντίθετα οι προγραμματιζόμενοι ΑΣΠΗΕ που προβλέπεται να χωροθετηθούν σε περιοχές με πλούσια βιοποικιλότητα θα οδηγήσουν στην σοβαρή προσβολή της βιοποικιλότητας στην περιοχή μας, σε υποβάθμιση του περιβάλλοντος και σε αύξηση της ρύπανσης, κατά παράβαση τόσο των αρχών που τίθενται από την Πράσινη Συμφωνία, όσο και από τις αρχές της πρόληψης, της προφύλαξης και της εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων. Παράλληλα με τα προγραμματιζόμενα έργα στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων παραβιάζεται η διεθνής Σύμβαση για την προστασία της βιοποικιλότητας (1992), την οποία τηρεί η Ευρωπαϊκή Ένωση και η οποία ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη με τον Νόμο 2204/1994 και συμπληρώθηκε με τον Νόμο 3937/2011 για την προστασία της βιοποικιλότητας.

Η επίσπευση της αδειοδότησης ΑΣΠΗΕ προ της υιοθέτησης από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας των υπό εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου Διρφύων -Μεσσαπίων. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει αναθέσει, μετά από ανοιχτό διαγωνισμό, την εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Διαχειριστικών Σχεδίων των προστατευόμενων περιοχών natura σε όλη την χώρα. Μεταξύ των μελετών αυτών περιλαμβάνεται η μελέτη «Εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών, Σύνταξη Προεδρικών Διαταγμάτων Προστασίας και Σχεδίων Διαχείρισης για τις Περιοχές του Δικτύου Natura 2000. Μελέτη 6: Εκπόνηση ΕΠΜ και ΣΔ για τις περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας». Το έργο για τις περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, ξεκίνησε τον Μάρτιο του έτους 2019 και ολοκληρώνεται τον Δεκέμβριο του 2021, όπως ισχύει για τις αντίστοιχες περιοχές σε όλη τη χώρα. Σκοπός του έργου είναι η εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και Σχεδίων Διαχείρισης για τις 30 συνολικά περιοχές Natura 2000 της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας. Το έργο διαιρείται σε τέσσερεις φάσεις. Κατά τη διάρκεια της δεύτερης και τρίτης φάσης προβλέπονται διαβουλεύσεις με τοπικούς φορείς, οι οποίες θα συνεισφέρουν στην οριστικοποίηση των αποτελεσμάτων των Μελετών. Στις φάσεις αυτές ο Δήμος ΔιρφύωνΜεσσαπίων, οι πολίτες, καθώς και οι περιβαλλοντικοί και οικονομικοί Φορείς της περιοχής, θα έχουν την δυνατότητα συμμετέχοντες στην διαβούλευση, να καταθέσουν προτάσεις και σχόλια για την διαχείριση της πλούσιας και μοναδικής βιοποικιλότητας που διαθέτει ο Δήμος μας. Συγκεκριμένα η διαβούλευση για τις Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες και τα Σχέδια Διαχείρισης των περιοχών της Εύβοιας είναι προγραμματισμένη για το καλοκαίρι του 2021. Η διαβούλευση οργανώνεται από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας το οποίο θα καθορίσει και την ακριβή ημερομηνία διαβούλευσης.

Ο Δήμος μας εκτιμά συνεπώς ότι είναι αναγκαίο να ολοκληρωθούν τα Σχέδια Διαχείρισης και οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες, να συμμετάσχει στην δημόσια διαβούλευση καταθέτοντας προτάσεις ανάπτυξης και διαχείρισης των προστατευόμενων περιοχών του Δήμου και στη συνέχεια να ληφθούν αποφάσεις από την Ελληνική διοίκηση για τη διαχείριση των εν λόγω περιοχών. Η απόφαση χωροθέτησης ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων- Μεσσαπίων, προ της ολοκλήρωσης της ανωτέρω διαδικασίας αποτελεί προσπάθεια ακύρωσης των ίδιων των Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών και των Σχεδίων Διαχείρισης που εκπονούνται σήμερα και μάλιστα με χρηματοδότηση από τα Ενωσιακά Ταμεία! Αποτελεί συνεπώς παράνομη και απαράδεκτη πρακτική η προσπάθεια της διοίκησης να δεσμεύσει και να προκαταλάβει την ανάπτυξη της περιοχής μας, προ της ολοκλήρωσης μελετών που χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση ακριβώς για να υποδείξουν, με επιστημονικά κριτήρια, τον ενδεδειγμένο τρόπο ανάπτυξης και διαχείρισης! Η αναμονή ολίγων μηνών είναι ασήμαντη σε σχέση με την επικείμενη υποβάθμιση και καταστροφή της περιοχής μας. Η ανεπάρκεια και ο παρωχημένος χαρακτήρας του υφιστάμενου Χωροταξικού Σχεδίου Ανανεώσιμων Πηγών (Α.Π.Ε.)

Η Ελλάδα διαθέτει Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας από το έτος 2008. Με την απόφαση 49828/12.11.2008 (ΦΕΚ 2464/Β/3.12.2008) της Επιτροπής Συντονισμού της Κυβερνητικής Πολιτικής στον Τομέα του Χωροταξικού Σχεδιασμού και της Αειφόρου Ανάπτυξης εγκρίθηκε, το Ειδικό Χωροταξικού Σχεδίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), το οποίο εκδόθηκε κατ’ εξουσιοδότηση του άρθρου 7 του Ν. 2742/1999 (ΦΕΚ 207/Α/1999). Το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις ΑΠΕ διακρίνει τις περιοχές της χώρας σε «Περιοχές Αιολικής Προτεραιότητας (ΠΑΠ)» και «Περιοχές Αιολικής Καταλληλότητας (ΠΑΚ)» (άρθρο 5) και προβλέπει απαγορεύσεις χωροθέτησης αιολικών εγκαταστάσεων εντός προστατευόμενων περιοχών (άρθρο 6). Ειδικότερα στο άρθρο 7 της απόφασης/12.11.2008 προβλέπεται ότι ο έλεγχος των κριτηρίων χωροθέτησης αιολικών εγκαταστάσεων διενεργείτε κατά το στάδιο χορήγησης της άδειας παραγωγής. Συνεπώς οι καταγγελλόμενες ενέργειες θα έπρεπε να μην έχουν λάβει χώρα σε εφαρμογή του ισχύοντος χωροταξικού σχεδίου για τις ΑΠΕ. Το ισχύον Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας εκτιμάται τόσο από την πολιτεία όσο και από τον επιχειρηματικό κόσμο και τους περιβαλλοντικούς Φορείς, ότι δεν ανταποκρίνεται στα σύγχρονα δεδομένα. Και τούτο διότι από το έτος 2008 έχει μεσολαβήσει μεγάλο χρονικό διάστημα, μέσα στο οποίο η Ενωσιακή νομοθεσία για το περιβάλλον έχει εμπλουτιστεί, οι προτεραιότητες για την διασφάλιση της βιοποικιλότητας έχουν αυξηθεί σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο και η τεχνολογία έχει εξελιχθεί. Έχει χαρακτηρισθεί πλέον το ισχύον χωροταξικό σχέδιο για τις ΑΠΕ ως παρωχημένο, που χρειάζεται άμεση αντικατάσταση.

Για τον λόγο αυτό το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει αναθέσει σε κοινοπραξία μελετητικών γραφείων την εκπόνηση νέου, επικαιροποιημένου χωροταξικού σχεδίου για τις ΑΠΕ, που θα ανταποκρίνεται στα νέα δεδομένα και στην εμπειρία που έχει συλλεγεί από το παρελθόν. Σύμφωνα με την δήλωση του υφυπουργού Περιβάλλοντος (κου Ταγαρά) στην Βουλή των Ελλήνων, στις 30 Μαρτίου 2021, το νέο Χωροταξικό Σχέδιο για τις ΑΠΕ θα τεθεί σε ισχύ το έτος 2022. Συνεπώς η χωροθέτηση ΑΣΠΗΕ την παρούσα χρονική στιγμή γίνεται με το υπό κατάργηση και άμεση αντικατάσταση μέσα σε ένα εξάμηνο, χωροταξικό πλαίσιο. Επειδή το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Δίρφυς Μεσσαπίων έχει εκφράσει την πλήρη αντίθεσή του για την εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ, βασιζόμενο στις απόψεις των δημοτών του και στην εκτίμηση σύσσωμου του δημοτικού συμβουλίου, ότι οι πλουτοπαραγωγικές δυνατότητες που διαθέτει η περιοχή, όπως η ρητινοκαλλιέργεια, η μελισσοκομία, η κτηνοτροφία,η γεωργία, ο γενικός τουρισμός, ο οικοτουρισμός, πρόκειται να καταστραφούν, είτε υποβαθμιστούν με την εγκατάσταση αιολικών (Αριθμός Απόφασης 41/29.5.2020), Επειδή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αποτελεί το θεσμικό Όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που είναι επιφορτισμένο με τον έλεγχο της εφαρμογής από τα κράτη μέλη, των Συνθηκών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και του παράγωγου Ενωσιακού δικαίου και στην συγκεκριμένη περίπτωση των Οδηγιών 92/43/ΕΚ, 79/409/ΕΚ, 2001/42/ΕΚ όπως τροποποιήθηκαν και ισχύουν,

Επειδή η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ στο Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων έρχεται σε πλήρη αντίθεση με:
α) τις διατάξεις των Συνθηκών
β) τις διατάξεις των ανωτέρω Οδηγιών,
γ) τις επιταγές της νέας Στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Βιοποικιλότητα,
δ) τις κατευθύνσεις της Πράσινης Συμφωνίας που αναδεικνύει την απόλυτη ανάγκη προστασίας της βιοποικιλότητας για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και για την διασφάλιση της ζωής στην Ευρώπη,
ε) τις κατευθύνσεις που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2020 για την εγκατάσταση αιολικών με σεβασμό στην βιοποικιλότητα

Αιτούμαστε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να απαιτήσει από την Ελληνική κυβέρνηση να σταματήσει άμεσα κάθε ενέργεια καταπάτησης του Ενωσιακού περιβαλλοντικού δικαίου και να μην εγκαταστήσει ΑΣΠΗΕ στον Δήμο Διρφύων – Μεσσαπίων, άλλως να οδηγηθεί η Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για παράβαση του Ενωσιακού δικαίου”.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

ΔΙΑΒΑΣΤΕ