Ο Σιδερίτης τίμησε τη μνήμη των εκτελεσθέντων το Μάΐο του ’44 στη Ριτσώνα

Στη μνήμη των 110 εκτελεσθέντων Ελλήνων στρατιωτών το Μάΐο του 1944

Σε κατάθεση άνθεων και φροντίδα του μνημείου που έχει στηθεί, με την συμμετοχή ελάχιστων προσώπων που παρευρέθηκαν στο μνημείο, περιορίστηκαν οι εκδηλώσεις που είχαν προγραμματιστεί από το Σύλλογο για την Προστασία της Φύσης και της Πολιτιστικής Κληρονομιάς “Σιδερίτη”, την Κυριακή 16 Μαΐου, για να τιμήσουν τη μνήμη όσων εκετελέστηκαν στη γερμανική κατοχή το Μάΐο του 1944 στην περιοχή της Ριτσώνας. Ο Σύλλογος θυμάται κάθε χρόνο την ίδια μέρα τιμής στους Έλληνες στρατιώτες, με ένα σύνολο διευρυμένων εκδηλώσεων, που αναβλήθηκαν, λόγω των περιορτιστικών μέτρων, για τον επόμενο χρόνο.

Στο πλαίσιο αυτό, δελτίο τύπου εξέδωσε ο “Σιδερίτης” το περιεχόμενο του οποίου ακολουθεί:

“Ο σύλλογός μας ΣΙΔΕΡΙΤΗΣ τελευταία δύο φορές το χρόνο καθαρίζει και φροντίζει το χώρο του εγκαταλελειμμένου μνημείου 110 εκτελεσθέντων αναπήρων Ελλήνων στρατιωτών στις 16 Μαΐου 1944 στην Ριτσώνα και καταθέτει ένα λιτό στεφάνι. Μέλη του δε συχνά ανάβουν το καντηλάκι.

Για τη φετινή επέτειο είχε σχεδιαστεί εκδήλωση για τις 16 Μαΐου 2021 με τη συμμετοχή φορέων, συλλόγων ΑΜΕΑ, τοπικών συλλόγων, της τοπικής Αυτοδιοίκησης κ.α. Επίσης θα γινόταν πεζοπορία και μια μικρή διαδρομή τρεξίματος στην περιοχή. Πληροφοριακά σε κοντινή απόσταση διεξήχθη στις 12  Ιουνίου 1829 η μάχη του Ανηφορίτη με ηγέτη τον ήρωα Νικόλαο Κριεζώτη. Επίσης, κοντά από το μνημείο διέρχεται το Διατείχισμα, τείχος 11,5 χλμ από το Μεγάλο Βουνό έως το Μεσσάπιον όρος (Κτυπάς).

Ωστόσο σεβόμενοι απολύτως τα μέτρα προστασίας από τον covid19 σε συνεργασία με την τοπική Αυτοδιοίκηση αποφασίστηκε να γίνουν διευρυμένες εκδηλώσεις όταν το επιτρέψουν οι υγειονομικές συνθήκες.

Στις 16 Μαΐου 2021 ο σύλλογός μας ΣΙΔΕΡΙΤΗΣ κατέθεσε λίγα άνθη στο μνημείο άναψε το καντηλάκι και ο πρόεδρος Ηλίας Καραμπάς ανέφερε συνοπτικά το ιστορικό του γεγονότος. Παρευρέθηκε ο αντιδήμαρχος της Δημοτικής Ενότητας Αυλίδας κος Ελευθέριος Λειβαδίτης, ο οποίος κατέθεσε άνθη. Δεν μπόρεσε να παρευρεθεί ο αντιδήμαρχος Ανθηδώνας κος Κωνσταντίνος Καρβούνης λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων. Και οι δύο αντιδήμαρχοι μετά από τη σχετική ενημέρωση και πρόσκληση για μελλοντικές εκδηλώσεις από το ΣΙΔΕΡΙΤΗ ανταποκρίθηκαν και ενδιαφέρθηκαν για το εγκαταλελειμμένο μνημείο. Συγκινητική ήταν δε η άμεση απόκριση τους για την περαιτέρω φροντίδα του χώρου μετά τον πρώτο καθαρισμό ο οποίος πραγματοποιήθηκε από το σύλλογο μας στις 9 Μαΐου και η δέσμευση των αντιδημάρχων για τη γενικότερη φροντίδα του μνημείου.

Μαζί μας ήταν και ο Αγγελής Μπούρικας, εκπρόσωπος από το σύλλογο ΑΜΕΑ ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ, ο οποίος προς τιμήν του ταξίδεψε από μακρινή περιοχή. Συνολικά παρευρέθηκαν στο μνημείο μόνο πέντε άτομα φορώντας μάσκες και τηρώντας τα υγειονομικά μέτρα προστασίας. Με αυτόν τον τρόπο τιμήσαμε λιτά την μνήμη των εκτελεσθέντων και έγινε αναφορά στο κίνημα ΑΜΕΑ.

Την επόμενη χρονιά ελπίζουμε, εάν επιτρέψουν οι υγειονομικές συνθήκες, να υπάρξει συνεργασία του συλλόγου μας με την Τοπική Αυτοδιοίκηση για διεύρυνση των εκδηλώσεων καλώντας φορείς και συλλόγους και για περαιτέρω προβολή του μνημείου”.

Συνοπτική παρουσίαση των γεγονότων της εκτέλεσης

Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στις 16 Μαΐου 1944, εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς κατακτητές 110 ανάπηροι Έλληνες στρατιώτες του Ελληνοϊταλικού πολέμου, ως αντίποινα της επίθεσης που πραγματοποίησαν Έλληνες αντιστασιακοί στην περιοχή της Ριτσώνας,  στο 110ο km δρόμου Αθηνών- Χαλκίδος.  Αργότερα στον χώρο της εκτέλεσης ανεγέρθη μνημείο προς τιμήν τους.

Επειδή η περιοχή της επίθεσης ανήκε στην ευθύνη της τότε κοινότητας Χαλίων (σημερινό δημοτικό διαμέρισμα Δροσιάς της Δημοτικής ενότητας Ανθηδώνας, στο όριο των σημερινών δημοτικών ενοτήτων Αυλίδας – Ανθηδώνας), αρχικό σχέδιο των Γερμανικών κατοχικών δυνάμεων ήταν να εκτελεσθούν όλοι οι άνδρες ηλικίας 16 ετών κι άνω της περιοχής. Μάλιστα συγκέντρωσαν τον προς εκτέλεση ανδρικό πληθυσμό της κοινότητας σε αλώνια στα όρια του χωριού. Μπλόκα επίσης έστησαν οι Γερμανοί  στη Χαλκίδα από το παζάρι προς την παραλία και συνέλαβαν πολλούς κυρίως νέους ανθρώπους. Κατόπιν ο φρούραρχος έστειλε και φώναξαν το Δεσπότη Χαλκίδας Γρηγόριο. Όταν έφτασε, του πρότεινε μέσω του διερμηνέα να υποδείξει 110 άτομα και ειδικά όσους ανήκαν στην Αντίσταση. Ο Γρηγόριος αρνήθηκε και με την γενναία στάση του βοήθησε αθώους ανθρώπους να σωθούν. Αυτό βέβαια το πλήρωσε με διώξεις. Η εκτέλεση του ελληνικού πληθυσμού απετράπη την τελευταία στιγμή με παρέμβαση ισχυρών προσωπικοτήτων και παραγόντων της περιοχής.

Δεν μπόρεσαν όμως να αποτρέψουν την εκτέλεση από τις γερμανικές κατοχικές δυνάμεις των 110 αναπήρων Ελλήνων στρατιωτών του Ελληνοϊταλικού πολέμου, οι οποίοι μεταφέρθηκαν στον χώρο της εκτέλεσης  από στρατιωτικό νοσοκομείο της Αθήνας, μέσω των φυλακών Χατζηκώστα. Εκεί εκτελέστηκαν άνανδρα και αποτρόπαια.

Σε κατάθεση άνθεων και φροντίδα του μνημείου που έχει στηθεί, με την συμμετοχή ελάχιστων προσώπων που παρευρέθηκαν στο μνημείο, περιορίστηκαν οι εκδηλώσεις που είχαν προγραμματιστεί από το Σύλλογο για την Προστασία της Φύσης και της Πολιτιστικής Κληρονομιάς “Σιδερίτη”, την Κυριακή 16 Μαΐου, για να τιμήσουν τη μνήμη όσων εκετελέστηκαν στη γερμανική κατοχή το Μάΐο του 1944 στην περιοχή της Ριτσώνας. Ο Σύλλογος θυμάται κάθε χρόνο την ίδια μέρα τιμής στους Έλληνες στρατιώτες, με ένα σύνολο διευρυμένων εκδηλώσεων, που αναβλήθηκαν, λόγω των περιορτιστικών μέτρων, για τον επόμενο χρόνο.

Στο πλαίσιο αυτό, δελτίο τύπου εξέδωσε ο “Σιδερίτης” το περιεχόμενο του οποίου ακολουθεί:

“Ο σύλλογός μας ΣΙΔΕΡΙΤΗΣ τελευταία δύο φορές το χρόνο καθαρίζει και φροντίζει το χώρο του εγκαταλελειμμένου μνημείου 110 εκτελεσθέντων αναπήρων Ελλήνων στρατιωτών στις 16 Μαΐου 1944 στην Ριτσώνα και καταθέτει ένα λιτό στεφάνι. Μέλη του δε συχνά ανάβουν το καντηλάκι.

Για τη φετινή επέτειο είχε σχεδιαστεί εκδήλωση για τις 16 Μαΐου 2021 με τη συμμετοχή φορέων, συλλόγων ΑΜΕΑ, τοπικών συλλόγων, της τοπικής Αυτοδιοίκησης κ.α. Επίσης θα γινόταν πεζοπορία και μια μικρή διαδρομή τρεξίματος στην περιοχή. Πληροφοριακά σε κοντινή απόσταση διεξήχθη στις 12  Ιουνίου 1829 η μάχη του Ανηφορίτη με ηγέτη τον ήρωα Νικόλαο Κριεζώτη. Επίσης, κοντά από το μνημείο διέρχεται το Διατείχισμα, τείχος 11,5 χλμ από το Μεγάλο Βουνό έως το Μεσσάπιον όρος (Κτυπάς).

Ωστόσο σεβόμενοι απολύτως τα μέτρα προστασίας από τον covid19 σε συνεργασία με την τοπική Αυτοδιοίκηση αποφασίστηκε να γίνουν διευρυμένες εκδηλώσεις όταν το επιτρέψουν οι υγειονομικές συνθήκες.

Στις 16 Μαΐου 2021 ο σύλλογός μας ΣΙΔΕΡΙΤΗΣ κατέθεσε λίγα άνθη στο μνημείο άναψε το καντηλάκι και ο πρόεδρος Ηλίας Καραμπάς ανέφερε συνοπτικά το ιστορικό του γεγονότος. Παρευρέθηκε ο αντιδήμαρχος της Δημοτικής Ενότητας Αυλίδας κος Ελευθέριος Λειβαδίτης, ο οποίος κατέθεσε άνθη. Δεν μπόρεσε να παρευρεθεί ο αντιδήμαρχος Ανθηδώνας κος Κωνσταντίνος Καρβούνης λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων. Και οι δύο αντιδήμαρχοι μετά από τη σχετική ενημέρωση και πρόσκληση για μελλοντικές εκδηλώσεις από το ΣΙΔΕΡΙΤΗ ανταποκρίθηκαν και ενδιαφέρθηκαν για το εγκαταλελειμμένο μνημείο. Συγκινητική ήταν δε η άμεση απόκριση τους για την περαιτέρω φροντίδα του χώρου μετά τον πρώτο καθαρισμό ο οποίος πραγματοποιήθηκε από το σύλλογο μας στις 9 Μαΐου και η δέσμευση των αντιδημάρχων για τη γενικότερη φροντίδα του μνημείου.

Μαζί μας ήταν και ο Αγγελής Μπούρικας, εκπρόσωπος από το σύλλογο ΑΜΕΑ ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ, ο οποίος προς τιμήν του ταξίδεψε από μακρινή περιοχή. Συνολικά παρευρέθηκαν στο μνημείο μόνο πέντε άτομα φορώντας μάσκες και τηρώντας τα υγειονομικά μέτρα προστασίας. Με αυτόν τον τρόπο τιμήσαμε λιτά την μνήμη των εκτελεσθέντων και έγινε αναφορά στο κίνημα ΑΜΕΑ.

Την επόμενη χρονιά ελπίζουμε, εάν επιτρέψουν οι υγειονομικές συνθήκες, να υπάρξει συνεργασία του συλλόγου μας με την Τοπική Αυτοδιοίκηση για διεύρυνση των εκδηλώσεων καλώντας φορείς και συλλόγους και για περαιτέρω προβολή του μνημείου”.

Συνοπτική παρουσίαση των γεγονότων της εκτέλεσης

Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στις 16 Μαΐου 1944, εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς κατακτητές 110 ανάπηροι Έλληνες στρατιώτες του Ελληνοϊταλικού πολέμου, ως αντίποινα της επίθεσης που πραγματοποίησαν Έλληνες αντιστασιακοί στην περιοχή της Ριτσώνας,  στο 110ο km δρόμου Αθηνών- Χαλκίδος.  Αργότερα στον χώρο της εκτέλεσης ανεγέρθη μνημείο προς τιμήν τους.

Επειδή η περιοχή της επίθεσης ανήκε στην ευθύνη της τότε κοινότητας Χαλίων (σημερινό δημοτικό διαμέρισμα Δροσιάς της Δημοτικής ενότητας Ανθηδώνας, στο όριο των σημερινών δημοτικών ενοτήτων Αυλίδας – Ανθηδώνας), αρχικό σχέδιο των Γερμανικών κατοχικών δυνάμεων ήταν να εκτελεσθούν όλοι οι άνδρες ηλικίας 16 ετών κι άνω της περιοχής. Μάλιστα συγκέντρωσαν τον προς εκτέλεση ανδρικό πληθυσμό της κοινότητας σε αλώνια στα όρια του χωριού. Μπλόκα επίσης έστησαν οι Γερμανοί  στη Χαλκίδα από το παζάρι προς την παραλία και συνέλαβαν πολλούς κυρίως νέους ανθρώπους. Κατόπιν ο φρούραρχος έστειλε και φώναξαν το Δεσπότη Χαλκίδας Γρηγόριο. Όταν έφτασε, του πρότεινε μέσω του διερμηνέα να υποδείξει 110 άτομα και ειδικά όσους ανήκαν στην Αντίσταση. Ο Γρηγόριος αρνήθηκε και με την γενναία στάση του βοήθησε αθώους ανθρώπους να σωθούν. Αυτό βέβαια το πλήρωσε με διώξεις. Η εκτέλεση του ελληνικού πληθυσμού απετράπη την τελευταία στιγμή με παρέμβαση ισχυρών προσωπικοτήτων και παραγόντων της περιοχής.

Δεν μπόρεσαν όμως να αποτρέψουν την εκτέλεση από τις γερμανικές κατοχικές δυνάμεις των 110 αναπήρων Ελλήνων στρατιωτών του Ελληνοϊταλικού πολέμου, οι οποίοι μεταφέρθηκαν στον χώρο της εκτέλεσης  από στρατιωτικό νοσοκομείο της Αθήνας, μέσω των φυλακών Χατζηκώστα. Εκεί εκτελέστηκαν άνανδρα και αποτρόπαια.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *