Ο Μητροπολίτης Χαλκίδας γεννήθηκε στο Βασιλικό. Οι σπουδές του ξεκίνησαν στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή Αθηνών και τη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, από την οποία αποφοίτησε το 1981.
Το 1979 διορίστηκε γραμματέας της Ιεράς Μητρόπολης Χαλκίδας και υπηρέτησε ως λαϊκός ιεροκήρυκας της Ιεράς Μητρόπολης από το έτος αυτό έως τη χειροτονία του.
Στις 14 Δεκεμβρίου του 2001 εξελέγη Μητροπολίτης Χαλκίδας, ενώ ενθρονίστηκε στις 12 Ιανουαρίου του 2002.
Από τότε έως και σήμερα, δίπλα στο ποίμνιό του, από άκρη σε άκρη της Εύβοιας.
1.Σεβασμιότατε, χαιρόμαστε για την ευκαιρία που δίνετε, μέσα από την εφημερίδα μας, να ακουστούν οι απόψεις σας σχετικά με θέματα που απασχολούν την καθημερινότητα. Διανύουμε δύσκολες εποχές και οι ρόλοι όλων μας έχουν διαφοροποιηθεί σε σχέση με παλαιότερα. Ο κόσμος αντιμετωπίζει καθημερινά βιοποριστικά ζητήματα. Ποιο το κοινωνικό έργο της Εκκλησίας απέναντι στις ευπαθείς ομάδες των συνανθρώπων μας;
Την ευκαιρία, να ακουσθεί ο λόγος του Επισκόπου, την δίδετε εσείς, όπως και τα θέματα είναι δικά σας.
Εγώ σας ευχαριστώ για την πρωτοβουλία και παρεμπιπτόντως σας εύχομαι και πάλι, με αφορμή την επανακυκλοφορία της Εφημερίδος σας, να συμβάλετε πάντοτε στο να γίνεται ο κάθε αναγνώστης σας μέτοχος στην των πραγμάτων αλήθεια.
Οι εποχές μας πράγματι έχουν αλλάξει, αναμενόμενο είναι αυτό, αλλά ο ρόλος της Εκκλησίας και των Ποιμένων της είναι πάντα ο ίδιος, όπως τον καθώρισε ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός.
Είναι διακονία του ανθρώπου, ώστε να γνωρίσει τον Χριστό και να αποκτήσει μαζί Του σχέση αγάπης και να σωθεί δι’Αυτού, δηλαδή, να ζήσει αιώνια! Ωστόσο, ο δρόμος προς την ουράνια Βασιλεία περνά από την γη, την υπηρεσία του ανθρώπου και την κάλυψη όχι μόνο των πνευματικών, αλλά και των υλικών αναγκών του. Αυτό δεν πρέπει ποτέ να λησμονήσει η Εκκλησία, όπως και ο κόσμος πρέπει να μη βλέπει την Εκκλησία μόνο για την κάλυψη των όποιων καθημερινών του υλικών προβλημάτων.
Μέσα σε αυτά τα πλαίσια η Εκκλησία γενικά, αλλά και η τοπική μας Εκκλησία της Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων προσφέρει στους αναξιοπαθούντες αδελφούς μας, αξιοποιούσα με φόβο Θεού, διαφανή και χρηστή διαχείρηση, όσα χρήματα, ενδύματα, τρόφιμα και φάρμακα της εμπιστεύονται τα μέλη Της. Το παρελθόν έτος δαπανήσαμε δύο εκατομμύρια περίπου ευρώ για το φιλανθρωπικό μας έργο.
Εάν εννοείται ως αλλαγή του τρόπου ζωής τις οδυνηρές συνέπειες της οικονομικής κρίσεως, νομίζω πως σε αρκετούς ανθρώπους, σκεπτομένους οπωσδήποτε, δόθηκε η ευκαιρία να συνειδητοποιήσουν αυτά που διδάσκει η Εκκλησία περί των προσκαίρων αγαθών, τα οποία αντιδιαστέλει με τα ουράνια τα οποία είναι και αιώνια. Αυτοί οι άνθρωποι έρχονται πλησιέστερα στο Χριστό και την Εκκλησία Του. Πλησιέστερα έρχονται και αρκετοί από εκείνους που δέχθηκαν την βοήθεια της Εκκλησίας και μακάρι το πλησίασμα αυτό να μην είναι περιστασιακό.
Εάν εννοείτε, ως αλλαγή του τρόπου ζωής, ευρύτερα την αλλαγή ηθών και εθίμων, τότε θα πω ότι τα συνειδητοποιημένα μέλη της Εκκλησίας, που έχουν, δηλαδή, αποδεχθεί τον τρόπο ζωής που δίδαξε ο Χριστός και αγωνίζονται να τον πραγματοποιήσουν, δεν μετακινούνται, πειθαρχώντας σωστά στο Θεό και όχι σε κελεύσματα ανθρώπων, αντιθέτων με το θείο θέλημα. Άλλοι μπορεί να απομακρύνονται περισσότερο, διότι, κατά τη γνώμη τους, η Εκκλησία δεν ακολουθεί τον «εκσυγχρονισμό» της κοινωνίας! Η Εκκλησία πάντως αγαπά όλους και φυσικά σέβεται την ελεύθερη επιλογή του καθενός ανθρώπου.
3.Πως τοποθετήστε απέναντι στην μοναξιά που κυριαρχεί στις μέρες μας; Ορμώμενοι από την περίοδο των εορτών που ενέτειναν το αίσθημα αυτό, τι θα συμβουλεύατε το ποίμνιό σας;
Μόνοι μας χωριζόμαστε από τον Θεό, που είναι η κατ´ εξοχήν κοινωνία αγάπης και πηγή χαράς, αλλά και από τον συν-άνθρωπο, που μπορεί να είναι η ανάστασή μας και η χαρά μας. Για να είναι όμως έτσι, χρειάζεται να κάνουμε έξοδο από το εγώ μας -τον εγωϊσμό μας- και να μάθουμε να αγαπάμε αληθινά και όχι επιφανειακά και ψεύτικα.
Αυτό είναι αποτέλεσμα αγώνα και άσκησης, που απαιτεί θυσίες επώδυνες -η άρνηση του εγώ σημαίνει οδύνη και πόνο- και, ας το ομολογήσουμε, οι άνθρωποι συνήθως δεν θέλουμε να κοπιάζουμε, προτιμούμε κινήσεις και θυσίες εκ μέρους των άλλων για χατήρι μας. Μας αρέσουν τα αυτόματα και ανώδυνα «επιτεύγματα».
Στις γιορτές κανονικά δεν θά πρεπε να αισθανόμαστε μοναξιά, το αντίθετο μάλιστα θά πρεπε να είμαστε γεμάτοι αγαλλίαση, και μετά την παρέλευσή τους ανανεωμένοι να συνεχίζουμε την πορεία μας.
Άραγε, μήπως δεν γιορτάζουμε σωστά;
Μας αγγίζει το νόημα της εορτής; Μας ενδιαφέρει η ουσία ή εξαντλούμαστε σε αυτό που λέμε διασκέδαση και σημαίνει διασκόρπισμα; Και αλήθεια εκκλησιαστικές γιορτές (όπως λ.χ Χριστούγεννα, Πάσχα κ.λπ) μπορούν να εορτασθούν με νυχτερινές διασκεδάσεις και με όσα διακινούνται, συνήθως, εν τω σκότει; Νομίζουμε πως θα χαρούμε, επειδή θα φορέσουμε καινούργια ρούχα και θα εξασφαλίσουμε συμμετοχή σε τραπέζια ή θα ανταλλάξουμε ευχές και τυπικούς ασπασμούς; Η αίσθηση της μοναξιάς είναι αποτέλεσμα πως πήραμε τη ζωή μας λάθος…..
4.Σε σχέση με τις προηγούμενες γενιές, στις μέρες μας οι οικογένειες έρχονται στην Εκκλησία;
Δεν θα θριαμβολογήσω, επειδή αρκετές φορές γεμίζουν και μάλιστα ασφυκτικά οι Ι. Ναοί.
Τα ποσοστά των εκκλησιαζομένων είναι μικρά!
Είναι φοβερό λάθος, που κάνει ο βαπτισμένος χριστιανός κατά του ίδιου του εαυτού του. Με διάφορες δικαιολογίες, που τις περισσότερες φορές είναι προφάσεις εν αμαρτίαις, αδικεί τον εαυτό του, αφού του στερεί το δικαίωμα να ανταποκριθεί στο προσκλητήριο του Χριστού και να σπεύσει να συμμετάσχει στο δείπνο, το οποίο για όλους μας ετοιμάζει και προσφέρει ο Κύριός μας.
Ελπιδοφόρο, εν τούτοις, είναι το γεγονός, ότι στην εποχή μας αρκετοί νέοι και μάλιστα νέα ζευγάρια εκκλησιάζονται με τα παιδάκια τους και το πλέον αξιοπρόσεκτο· και νέοι άνδρες φέρνουν τα παιδιά τους στην ωραία πύλη για να τα κοινωνήσουν.
Χρειάζεται όλοι μας να εργασθούμε για να γίνουν καλύτερα τα πράγματα, για το δικό μας καλό φυσικά.
5.Πολλοί νέοι επιλέγουν τον πολιτικό γάμο. Πως τοποθετείστε πάνω στο εν λόγω θέμα;
Είναι γνωστή η θέση της Εκκλησίας για τον πολιτικό γάμο. Αυτή είναι και η δική μου θέση. Δηλαδή είναι ασυμβίβαστο να είσαι χριστιανός ορθόδοξος και μέλος της Εκκλησίας και να συνάπτεις πολιτικό γάμο. Ο πολιτικός γάμος είναι αξιοσέβαστη επιλογή για όσους ανθρώπους δεν αισθάνονται μέλη της Εκκλησίας και συνεπώς δεν πιστεύουν στα ιερά μυστήριά Της.
Βέβαια, πολιτικό γάμο κάνουν και μέλη της Εκκλησίας, για διάφορους λόγους και στη συνέχεια κάνουν και θρησκευτικό γάμο. (Στην Μητροπολιτική μας περιφέρεια το 2017 εκδόθηκαν 541 άδειες γάμου, εκ των οποίων είχαν προηγηθεί 120 πολιτικοί γάμοι και 2 σύμφωνα συμβίωσης).
Ωστόσο είναι ανάγκη να τονίσουμε ότι υπάρχει και μια παρεξήγηση πάνω στο θέμα αυτό. Υπάρχει η εντύπωση πως ο θρησκευτικός γάμος, με όλα όσα τον έχουμε συνδυάσει (νυφικά, κοστούμια, στολισμούς, φωτο και βίντεο, τραπέζια κ.λπ) είναι ακριβός σε σχέση με τον πολιτικό, που εκεί τα πράγματα είναι πιο απλά και ανέξοδα. Όμως τα πράγματα δεν είναι έτσι. Τα έξοδα, που αδίκως καταλογίζουμε στο μυστήριο, αφορούν τα περί το μυστήριο, που δεν είναι για την Εκκλησία απαραίτητα και πολλές φορές εξυπηρετούν την ανθρώπινη ματαιοδοξία, από την οποία νομίζω οι νέοι άνθρωποι θέλουν κ αι σωστά να απαλλαγούν.
Το ανησυχητικό, όμως, είναι ότι έχουμε αύξηση διαζυγίων!!! Διαλύονται με τρομακτική ευκολία γάμοι είτε συνήφθησαν με πολιτικό τρόπο ή θρησκευτικό! Αυτό πρέπει να μας προβληματίσει περισσότερο. (Στην Μητροπολιτική μας περιφέρεια το 2017 είχαμε 204 διαζύγια έναντι 541 αδειών γάμου). Και το ακόμη πιο ανησυχητικό (και από πλευράς Εθνικής) είναι η αποφυγή της τεκνογονίας, που δημιουργεί το λεγόμενο δημογραφικό πρόβλημα, για το οποίο οι ιθύνοντες, διαχρονικά, λίγο συζητούν και για την αντιμετώπισή του πολύ λιγότερα κάνουν. Θάπρεπε να μας τρομάζουν οι μελέτες εκείνες που λέγουν ότι γερνάει, μειώνεται (και συνεπώς χάνεται) ο πληθυσμός της Ελλάδος.
6.Χιλιάδες πιστοί καταφτάνουν κάθε χρόνο σε τόπους προσκυνήσεως της Εύβοιας. Πως έχει ενισχύσει αυτό την τοπική κοινωνία μας;
Πρόκειται για τον λεγόμενο θρησκευτικό ή σωστότερα προσκυνηματικό τουρισμό. Τα ιερά προσκυνήματά μας και τα Μοναστήρια μας υποδέχονται πολλούς προσκυνητές και, εκτός του ότι βοηθούνται τα ίδια και μάλιστα σε εποχή κρίσεως, συντελούν στην ενίσχυση της τοπικής κοινωνίας και των κατοίκων, αφού οι επισκέπτες θα μείνουν σε ξενοδοχεία, θα φάγουν σε εστιατόρια, θα κινηθούν και θα ψωνίσουν από τα καταστήματα κ.λπ.
Και είναι υποχρέωσή μας να τους φιλοξενούμε με εγκαρδιότητα και σεβασμό, να τους δίνουμε αγάπη και όχι να προσπαθούμε να τους εκμεταλλευόμαστε. Μακάρι,να τους προσφέρουμε και κάτι από την παράδοσή μας…..
7.Το 2004, αρχίζει επί μακαριστού αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου η ανάγνωση του Ευαγγελίου στη δημοτική γλώσσα στην Κυριακάτικη λειτουργία. Πόσο βοήθησε αυτό στην κατανόηση;
Ήταν μια φιλότιμη προσπάθεια του μακαριστού αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου, που απέβλεπε να φέρει τους νέους, κυρίως, ανθρώπους πιο κοντά στην λατρευτική ζωή της Εκκλησίας, επειδή προβάλλεται συνήθως ως δικαιολογία μη προσελεύσεως στην λειτουργία η αδυναμία κατανοήσεως της γλώσσας.
Ο Χριστόδουλος δεν έκαμε μόνο χρήση της μεταφράσεως στη νεοελληνική, αλλά μετά την ανάγνωση του κειμένου διαβαζόταν η μετάφραση.
Ο Ίδιος, ωστόσο, ο αρχιεπίσκοπος συναίνεσε στην κατάργηση αυτής της πρωτοβουλίας, επειδή δέχθηκε σφοδρές αντιδράσεις εκ μερους κάποιων Κληρικών, αλλά και εκκλησιαζομένων πιστών, που τόβλεπαν το εγχείρημα σαν εκκοσμίκευση της Εκκλησίας ή και ως περιττή, ίσως και κουραστική; διαδικασία.
Δεν εκτιμήθηκε, βέβαια, και γενικότερα από την κοινωνία και τους νέους η αγωνιώδης του προσπάθεια, αφού δεν αυξήθηκε και ο αριθμός των εκκλησιαζομένων με την προσέλευση νέων ανθρώπων.
Την ανάγκη βέβαια της κατανοήσεως των αναγνωσμάτων μπορεί να καλύψει και ένα καλό κήρυγμα. Αυτός άλλωστε είναι και ο σκοπός του θείου κηρύγματος.
8.Θα ήθελα να συζητήσουμε ένα θέμα που έχει απασχολήσει την κοινή γνώμη το τελευταίο διάστημα. Πως αντιμετωπίζετε το θέμα που έχει προκύψει τελευταία πάνω στη σχέση Κράτους- Εκκλησίας;
Όλο και περισσότερο τα τελευταία χρόνια οι ρόλοι Κράτους και Εκκλησίας είναι διακριτοί. Και έτσι πρέπει να είναι. Κατά την άποψή μου, χρειάζεται συνεργασία και αλληλοβοήθεια, σε τομείς κοινωνικής προσφοράς.
Υπάρχουν βέβαια και ιδεολογίες που θα ήθελαν ένα χωρισμό, με απώτερο ίσως σκοπό την παντελή περιθωριοποίηση της Εκκλησίας, με την έννοια του να μην έχει λόγο στην καθημερινότητα και το κυριότερο να μην επηρεάζει τους ανθρώπους. Τέτοιες ιδεολογίες έχουν εκφραστές σε όλους τους χώρους. Πρόκειται για ματαιοπονία, αποδεικνυόμενη από την ιστορία, μιας και η Εκκλησία, ευτυχώς, δεν είναι μόνον ανθρώπινη υπόθεση.
Πρέπει, ωστόσο, να σκεφθούμε όλοι και να διερωτηθούμε. Η Εκκλησία είναι τροχοπέδη στην ανάπτυξή μας και την πρόοδό μας; Η Εκκλησία ευθύνεται για την κακοδαιμονία μας και την πτώχευσή μας;
Ακόμη είναι ανάγκη να απαλλαγούμε από τα συμπλέγματά μας και τα στερεότυπα πως, αν θέλεις να θεωρείσαι προοδευτικός, πρέπει να μην έχεις σχέση με την Εκκλησία ή ακόμη καλύτερα να την πολεμάς. Και η αληθινή φιλία με την Εκκλησία δεν αποδεικνύεται μόνον ως κίνησις εναντίον των κρατούντων. Η δε Εκκλησία οφείλει να αγαπά τους πάντες. Η μερική φιλία είναι ξένη στο αληθές ήθος Της.
Αυτά έτσι γενικά για όλους μας. Για τα εκκρεμή θέματα η Ιεραρχία έχει εκφρασθεί ομόφωνα. Ωστόσο λειτουργούν κατ’ αυτάς επιτροπές και δεν θα ήθελα να προτρέξω, προτού έχουμε αποτελέσματα.
9.Ποια η εμπειρία σας από τα χρόνια αρχιεροσύνης σας και ποια γεγονότα έχουν στιγματίσει τη μνήμη σας;
Η ερώτησή σας αυτή συμπίπτει με την αυτοκριτική που κάνω και αυτές τις ημέρες, κατά τις οποίες συμπληρώνονται 17 χρόνια της αρχιερατικής μου διακονίας. Δίχως υπερβολή, απολαμβάνω το πλούσιο έλεος του Θεού και δοξάζω την προς την αναξιότητά μου μακροθυμία Του. Αισθάνομαι και τον σεβασμό και την αγάπη του Ι. Κλήρου και του λογικού ποιμνίου μου και είμαι ευγνώμων.
Γεγονότα πολλά, ευχάριστα και στενόχωρα, έλαβαν χώρα το διάστημα αυτό. Εκείνο που διαπιστώνω είναι ότι το μέγεθος των ευθυνών απέναντι στο Θεό και τους ανθρώπους με ξεπερνά, παρά τον όποιο αγώνα μου. Να εύχεσθε, τον υπόλοιπο χρόνο, να είμαι καλύτερος!
10.Πως είναι η καθημερινότητά σας;
Υπάρχουν ημέρες που ασχολούμαι κυρίως με τα διοικητικά, οπότε αυτό σημαίνει 7.30 το πρωί γραφείο πολλές φορές έως αργά το βράδυ, με μια μικρή διακοπή το μεσημέρι.
Αρκετές φορές την βδομάδα λειτουργώ, κηρύττω, μελετώ, περιοδεύω, τελώ ιερές ακολουθίες, επισκέπτομαι Ι. Ναούς, Μονές και Ιδρύματα, παρακολουθώ εκδηλώσεις, ανταποκρινόμενος σε προσκλήσεις παραγόντων και φορέων κ.λπ.
Η ζωή μου είναι γεμάτη από δραστηριότητες και αυτό το θεωρώ θείο δώρο και ευχαριστώ το Θεό, όπως και τους εκλεκτούς συνεργάτες μου και όλο τον κόσμο.
11.Ποιο είναι το μήνυμα που θα θέλατε να δώσετε στο ποίμνιό σας;
Να πιστεύουν στο Θεό και να Τον αγαπούν.
Να ζουν ως αληθινά μέλη της Εκκλησίας.
Να σέβονται τον εαυτό τους, ως ιερό δημιούργημα του Θεού.
Να αγαπούν, να συγχωρούν και να υπηρετούν τον κάθε άνθρωπο, που επίσης είναι εικόνα Θεού.
Να αντιμετωπίζουν με υπομονή και ελπίδα την κάθε δοκιμασία και να λαχταρούν την όντως ποθεινή, την ουράνια πατρίδα.
