Το ολοκαύτωμα της Υπάτης… σαν σήμερα 17 Ιουνίου 1944

Η δυναμική παρουσία των ανταρτών στη Ρούμελη είχε εξοργίσει τους Γερμανούς, οι οποίοι την περίοδο εκείνη ήταν ήδη αρκετά αποδυναμωμένοι και καθόλου ψύχραιμοι.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email
Share on print
Εκτύπωση

Στις 17 Ιουνίου του 1944 τα Ες Ες με επικεφαλής τον διοικητή Καρλ Σύμερς (Karl Schümers) κατέλαβαν τις ανατολικές, βόρειες και δυτικές προσβάσεις που οδηγούσαν στην πόλη, εξασφαλίζοντας ότι δεν υπήρχε δίοδος διαφυγής. Μόλις λίγες μέρες νωρίτερα, ο Σύμερς είχε ηγηθεί του ολοκαυτώματος στο Δίστομο, ενώ ο ίδιος ευθυνόταν για τις τραγωδίες στην Κλεισούρα και στη Σπερχειάδα.

Μπροστά στην απειλή των αντιστασιακών, άρχισαν να χτυπούν τα χωριά που θεωρούσαν ύποπτα και να σκοτώνουν τους ανυπεράσπιστους κατοίκους ως αντίποινα. Οι κάτοικοι της Υπάτης ανυποψίαστοι ξεκίνησαν τη μέρα τους κανονικά. Άλλοι κίνησαν για τα χωράφια, άλλοι για την αγορά και κάποιοι παρέμειναν στα σπίτια τους απολαμβάνοντας το σαββατιάτικο πρωινό με τις οικογένειές τους.
Τότε άρχισε το μακελειό.
Μπαίνοντας οι Γερμανοί μέσα στο χωριό, εκτελούσαν όποιον έβρισκαν μπροστά τους. Δεν περιορίστηκαν στους περαστικούς. Εισέβαλαν σε καφενεία και καταστήματα εξαπολύοντας πυρά εναντίον των θαμώνων. Έκαιγαν τα σπίτια με τους ιδιοκτήτες μέσα. Άντρες, γυναικόπαιδα και γέροι είχαν όλοι την ίδια μοίρα. Λίγοι ήταν αυτοί που κατάφεραν να κρυφτούν και να γλιτώσουν.
Τα γερμανικά στρατεύματα ανατίναξαν βυζαντινές εκκλησίες και σχολεία, ισοπέδωσαν ιστορικά αρχοντικά και διενέργησαν ομαδικές εκτελέσεις. Σε ένα πρόχειρο σημείωμα ο γραμματέας της Κοινότητας γράφει: «Επυρπολύθησαν άπασαι αι οικίαι, τα καταστήματα… Απέμειναν όρθια περί τα 25 σπίτια. Ανετινάχθη η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου. Επί το ερείπιον εστάθη η Ελευθερία».
Το σούρουπο βρήκε την Υπάτη «νεκρή πολιτεία», μέσα σε χαλάσματα που έβγαζαν καπνούς. Από τα 400 σπίτια έμειναν τα 25. Σε όλους τους δρόμους υπήρχαν σωριασμένα πτώματα, ερείπια και οβίδες. Οι νεκροί επίσημα ανήλθαν σε 63. Θα ήταν πολλοί περισσότεροι εάν την τελευταία στιγμή δεν είχε φτάσει μία εντολή από τα κεντρικά που ανέστειλε τη μαζική εκτέλεση γυναικόπαιδων και γέρων στην πλατεία του χωριού. Τα πυροβολικά ήταν μάλιστα στημένα και οι άνθρωποι αυτοί σώθηκαν από θαύμα.
Μόλις οι Γερμανοί αποχώρησαν, ξεκίνησε η περισυλλογή των νεκρών και των τραυματιών. Σε αυτοσχέδια φορεία μάζευαν τους τραυματίες, ενώ τους σκοτωμένους τους έθαβαν πρόχειρα. Το έργο αυτό ήταν ιδιαίτερα δύσκολο καθώς οι σώοι ήταν λίγοι και τα πτώματα πολλά. Δεν υπήρχε κόσμος να σκάψει λάκκους και να μεταφέρει τους σορούς. Τους περισσότερους τους έριξαν βιαστικά σε ασβεστόλακκους στις αυλές των ανατιναγμένων εκκλησιών. Η Υπάτη κατάφερε να «αναγεννηθεί από τις στάχτες της». Το χωριό ξαναχτίστηκε πάνω από τα χαλάσματα και οι νέοι κάτοικοι μνημονεύουν και τιμούν τους παλιούς ως ήρωες πεσόντες του ολοκαυτώματος….
Η Υπάτη πυρπολήθηκε τρεις φορές από τους Γερμανούς και βομβαρδίστηκε με πυροβολικό αρκετές.
Οι ημερομηνίες των πυρπολήσεων:
17 Ιουνίου 1944,
10 Αυγούστου 1944,
12 Οκτωβρίου 1944
Για την προσφορά της στην Ενωμένη Εθνική Αντίσταση, που κορυφώθηκε με το ολοκαύτωμα αλλά και την εκτέλεση των Υπαταίων Πατριωτών μετά την ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου, από τους Γερμανούς, ανακηρύχτηκε Μαρτυρική Πόλη με το Προεδρικό Διάταγμα 399/7.12.1998, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ Α277/16.12.1998.
Δείτε το σπάνιο βίντεο:

Στις 17 Ιουνίου του 1944 τα Ες Ες με επικεφαλής τον διοικητή Καρλ Σύμερς (Karl Schümers) κατέλαβαν τις ανατολικές, βόρειες και δυτικές προσβάσεις που οδηγούσαν στην πόλη, εξασφαλίζοντας ότι δεν υπήρχε δίοδος διαφυγής. Μόλις λίγες μέρες νωρίτερα, ο Σύμερς είχε ηγηθεί του ολοκαυτώματος στο Δίστομο, ενώ ο ίδιος ευθυνόταν για τις τραγωδίες στην Κλεισούρα και στη Σπερχειάδα.

Μπροστά στην απειλή των αντιστασιακών, άρχισαν να χτυπούν τα χωριά που θεωρούσαν ύποπτα και να σκοτώνουν τους ανυπεράσπιστους κατοίκους ως αντίποινα. Οι κάτοικοι της Υπάτης ανυποψίαστοι ξεκίνησαν τη μέρα τους κανονικά. Άλλοι κίνησαν για τα χωράφια, άλλοι για την αγορά και κάποιοι παρέμειναν στα σπίτια τους απολαμβάνοντας το σαββατιάτικο πρωινό με τις οικογένειές τους.
Τότε άρχισε το μακελειό.
Μπαίνοντας οι Γερμανοί μέσα στο χωριό, εκτελούσαν όποιον έβρισκαν μπροστά τους. Δεν περιορίστηκαν στους περαστικούς. Εισέβαλαν σε καφενεία και καταστήματα εξαπολύοντας πυρά εναντίον των θαμώνων. Έκαιγαν τα σπίτια με τους ιδιοκτήτες μέσα. Άντρες, γυναικόπαιδα και γέροι είχαν όλοι την ίδια μοίρα. Λίγοι ήταν αυτοί που κατάφεραν να κρυφτούν και να γλιτώσουν.
Τα γερμανικά στρατεύματα ανατίναξαν βυζαντινές εκκλησίες και σχολεία, ισοπέδωσαν ιστορικά αρχοντικά και διενέργησαν ομαδικές εκτελέσεις. Σε ένα πρόχειρο σημείωμα ο γραμματέας της Κοινότητας γράφει: «Επυρπολύθησαν άπασαι αι οικίαι, τα καταστήματα… Απέμειναν όρθια περί τα 25 σπίτια. Ανετινάχθη η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου. Επί το ερείπιον εστάθη η Ελευθερία».
Το σούρουπο βρήκε την Υπάτη «νεκρή πολιτεία», μέσα σε χαλάσματα που έβγαζαν καπνούς. Από τα 400 σπίτια έμειναν τα 25. Σε όλους τους δρόμους υπήρχαν σωριασμένα πτώματα, ερείπια και οβίδες. Οι νεκροί επίσημα ανήλθαν σε 63. Θα ήταν πολλοί περισσότεροι εάν την τελευταία στιγμή δεν είχε φτάσει μία εντολή από τα κεντρικά που ανέστειλε τη μαζική εκτέλεση γυναικόπαιδων και γέρων στην πλατεία του χωριού. Τα πυροβολικά ήταν μάλιστα στημένα και οι άνθρωποι αυτοί σώθηκαν από θαύμα.
Μόλις οι Γερμανοί αποχώρησαν, ξεκίνησε η περισυλλογή των νεκρών και των τραυματιών. Σε αυτοσχέδια φορεία μάζευαν τους τραυματίες, ενώ τους σκοτωμένους τους έθαβαν πρόχειρα. Το έργο αυτό ήταν ιδιαίτερα δύσκολο καθώς οι σώοι ήταν λίγοι και τα πτώματα πολλά. Δεν υπήρχε κόσμος να σκάψει λάκκους και να μεταφέρει τους σορούς. Τους περισσότερους τους έριξαν βιαστικά σε ασβεστόλακκους στις αυλές των ανατιναγμένων εκκλησιών. Η Υπάτη κατάφερε να «αναγεννηθεί από τις στάχτες της». Το χωριό ξαναχτίστηκε πάνω από τα χαλάσματα και οι νέοι κάτοικοι μνημονεύουν και τιμούν τους παλιούς ως ήρωες πεσόντες του ολοκαυτώματος….
Η Υπάτη πυρπολήθηκε τρεις φορές από τους Γερμανούς και βομβαρδίστηκε με πυροβολικό αρκετές.
Οι ημερομηνίες των πυρπολήσεων:
17 Ιουνίου 1944,
10 Αυγούστου 1944,
12 Οκτωβρίου 1944
Για την προσφορά της στην Ενωμένη Εθνική Αντίσταση, που κορυφώθηκε με το ολοκαύτωμα αλλά και την εκτέλεση των Υπαταίων Πατριωτών μετά την ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου, από τους Γερμανούς, ανακηρύχτηκε Μαρτυρική Πόλη με το Προεδρικό Διάταγμα 399/7.12.1998, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ Α277/16.12.1998.
Δείτε το σπάνιο βίντεο:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

ΔΙΑΒΑΣΤΕ