Η διαμόρφωση της καθημερινότητας των παιδιών κατά τη σχολική περίοδο

Της Κατερίνας Μασούρη, ψυχολόγου ΕΠΑΨΥ Ευβοίας

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email
Share on print
Εκτύπωση

Ο Σεπτέμβρης σηματοδοτεί το τέλος του καλοκαιριού και την επιστροφή όλων στην καθημερινότητά τους. Ιδιαίτερα των παιδιών στο σχολείο. Οι γονείς ανησυχούν και προβληματίζονται πώς να χτίσουν την καθημερινότητα των παιδιών τους, ώστε αφενός να ανταποκρίνονται με επιτυχία στις σχολικές τους απαιτήσεις, αφετέρου να νιώθουν ασφάλεια και ανακούφιση παρά τις αλλαγές που επιφέρει το σχολείο σε αυτήν.

Παρακάτω παρουσιάζεται ένας οδηγός που θα μπορούσαν να ακολουθήσουν οι γονείς, ώστε να εντάξουν ομαλά και με επιτυχία τα παιδιά τους στη σχολική πραγματικότητα.

Αρχικά, θα πρέπει να γίνει τακτοποίηση του προσωπικού χώρου των παιδιών. Πρόσφατες έρευνες αναδεικνύουν τον χώρο μελέτης των παιδιών ως έναν κρίσιμο παράγοντα που επηρεάζει τη σχολική τους πορεία και την αντιμετώπιση των μαθησιακών δυσκολιών, που τα τελευταία χρόνια αφορούν μεγάλο μέρος του μαθητικού πληθυσμού. Η έναρξη του σχολείου σημαίνει ότι τα πολλά παιχνίδια αποθηκεύονται σε μεγάλα κουτιά στις ντουλάπες των υπνοδωματίων τους, ώστε να υπάρχει πρόσβαση σε αυτά μόνο κατά τις ώρες ξεκούρασης, και ο χώρος της προσωπικής τους μελέτης περιέχει μόνο τα αντικείμενα που βοηθούν το παιδί στο διάβασμά του, χωρίς να αποσπάται η προσοχή και η συγκέντρωσή του.

Έπειτα, η τοποθέτηση του καθημερινού προγράμματος των σχολικών και εξωσχολικών τους δραστηριοτήτων σε εμφανές σημείο, όπου γονείς και παιδιά μπορούν με ευκολία να το διαβάζουν, διαδραματίζει πολύ σημαντικό ρόλο, στην καλλιέργεια της ανάληψης της προσωπικής τους ευθύνης, αναφορικά με τις επιδόσεις τους στις δραστηριότητες που έχουν επιλέξει. Επίσης, στην ενίσχυση της αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης των παιδιών, της αυτοοργάνωσής τους, καθώς και στην ανάπτυξη της συνεργατικότητάς τους με το γονεϊκό περιβάλλον. Το παιδί μαθαίνει τον μαθητικό του ρόλο, τα καθήκοντα, τις υποχρεώσεις του, αλλά και συνεργάζεται με τους γονείς του, όποτε κρίνεται από αμφότερους αναγκαίο.

Οι εξωσχολικές δραστηριότητες είναι απαραίτητες σε έναν διαχειρίσιμο από τα ίδια αριθμό. Πλούσια είναι η βιβλιογραφία αναφορικά με τα οφέλη των εξωσχολικών δραστηριοτήτων στην προαγωγή της σωματικής και της ψυχικής υγείας των παιδιών, στην ανάπτυξη των δεξιοτήτων επικοινωνίας, στην ψυχοκοινωνική τους ωρίμανση και στη μείωση εμφάνισης προβλημάτων συμπεριφοράς. Ένας μικρός αριθμός εξωσχολικών δραστηριοτήτων θα τα βοηθήσει να ανταποκριθούν καλύτερα σε αυτές και δεν θα τους στερήσει τον ελεύθερο χρόνο ξεκούρασης που καθημερινά πρέπει να έχουν. Αν το παιδί δεν μπορεί να απολαύσει τις εξωσχολικές δραστηριότητές του, αυτές θα γίνουν μία ακόμη υποχρέωση, με αποτέλεσμα να χαθούν αρκετά από τα οφέλη τους. Ιδανικά, η εύρεση μίας ημέρας ελεύθερης δραστηριοτήτων θα δώσει χρόνο στο παιδί για ξεκούραση και αποφόρτιση. Τέλος, μια εξωσχολική δραστηριότητα θα πρέπει να περιλαμβάνει κίνηση. Τα τελευταία χρόνια η ερευνητική κοινότητα εστιάζει στη σημασία που έχει η κίνηση στην πνευματική ανάπτυξη των παιδιών και στη διατήρηση της μνήμη τους.

Ανάθεση εργασιών που αφορούν το σπίτι. Είναι πολύ σημαντικό, ανάλογα με την ηλικία στην οποία βρίσκονται τα παιδιά, να τους γίνεται μία ανάθεση εργασίας που αφορά τις δουλειές του σπιτιού. Η δέσμευσή τους για ολοκλήρωσή της συμβάλλει κυρίως στη συναισθηματική ανάπτυξή τους: σέβονται και εκτιμούν τον χώρο στον οποίο ζουν, αλλά και καλλιεργούν την εν-συναίσθηση, αναγνωρίζοντας, παράλληλα με τις δικές τους, τις ανάγκες και επιθυμίες των γονιών και των αδερφών τους.

Υπενθύμιση της ρουτίνας του ύπνου. Η προετοιμασία του βραδινού ύπνου καθώς και η καθορισμένη ώρα του είναι σημαντικό να είναι σταθερές – και να ισχύουν και το Σαββατοκύριακο. Τα παιδιά πρέπει να πέφτουν για ύπνο νωρίς το βράδυ και να κοιμούνται επαρκώς, ώστε να ξεκουράζουν το σώμα και το μυαλό τους. Τέλος, η ρουτίνα ύπνου καλό θα ήταν να περιλαμβάνει μια ευχάριστη δραστηριότητα κλεισίματος της ημέρας τους (μια προσευχή, ένα παραμύθι, ένα τραγούδι), μην παραλείποντας να είναι σύντομη σε χρονική διάρκεια και να περιέχει αγκαλιές, φιλιά, τρυφερά λόγια, που συμβάλλουν στη συναισθηματική ενδυνάμωση των παιδιών.

Ας μην ξεχνούν οι γονείς ότι όταν δίνουν μια δομημένη καθημερινότητα στα παιδιά τους τους προσφέρουν την ασφάλεια και τα όρια που εκείνα χρειάζονται, μαζί με τα λόγια και τις πράξεις αγάπης, ώστε να έχουν ομαλή ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη στη μετέπειτα ζωή τους.

Ο Σεπτέμβρης σηματοδοτεί το τέλος του καλοκαιριού και την επιστροφή όλων στην καθημερινότητά τους. Ιδιαίτερα των παιδιών στο σχολείο. Οι γονείς ανησυχούν και προβληματίζονται πώς να χτίσουν την καθημερινότητα των παιδιών τους, ώστε αφενός να ανταποκρίνονται με επιτυχία στις σχολικές τους απαιτήσεις, αφετέρου να νιώθουν ασφάλεια και ανακούφιση παρά τις αλλαγές που επιφέρει το σχολείο σε αυτήν.

Παρακάτω παρουσιάζεται ένας οδηγός που θα μπορούσαν να ακολουθήσουν οι γονείς, ώστε να εντάξουν ομαλά και με επιτυχία τα παιδιά τους στη σχολική πραγματικότητα.

Αρχικά, θα πρέπει να γίνει τακτοποίηση του προσωπικού χώρου των παιδιών. Πρόσφατες έρευνες αναδεικνύουν τον χώρο μελέτης των παιδιών ως έναν κρίσιμο παράγοντα που επηρεάζει τη σχολική τους πορεία και την αντιμετώπιση των μαθησιακών δυσκολιών, που τα τελευταία χρόνια αφορούν μεγάλο μέρος του μαθητικού πληθυσμού. Η έναρξη του σχολείου σημαίνει ότι τα πολλά παιχνίδια αποθηκεύονται σε μεγάλα κουτιά στις ντουλάπες των υπνοδωματίων τους, ώστε να υπάρχει πρόσβαση σε αυτά μόνο κατά τις ώρες ξεκούρασης, και ο χώρος της προσωπικής τους μελέτης περιέχει μόνο τα αντικείμενα που βοηθούν το παιδί στο διάβασμά του, χωρίς να αποσπάται η προσοχή και η συγκέντρωσή του.

Έπειτα, η τοποθέτηση του καθημερινού προγράμματος των σχολικών και εξωσχολικών τους δραστηριοτήτων σε εμφανές σημείο, όπου γονείς και παιδιά μπορούν με ευκολία να το διαβάζουν, διαδραματίζει πολύ σημαντικό ρόλο, στην καλλιέργεια της ανάληψης της προσωπικής τους ευθύνης, αναφορικά με τις επιδόσεις τους στις δραστηριότητες που έχουν επιλέξει. Επίσης, στην ενίσχυση της αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης των παιδιών, της αυτοοργάνωσής τους, καθώς και στην ανάπτυξη της συνεργατικότητάς τους με το γονεϊκό περιβάλλον. Το παιδί μαθαίνει τον μαθητικό του ρόλο, τα καθήκοντα, τις υποχρεώσεις του, αλλά και συνεργάζεται με τους γονείς του, όποτε κρίνεται από αμφότερους αναγκαίο.

Οι εξωσχολικές δραστηριότητες είναι απαραίτητες σε έναν διαχειρίσιμο από τα ίδια αριθμό. Πλούσια είναι η βιβλιογραφία αναφορικά με τα οφέλη των εξωσχολικών δραστηριοτήτων στην προαγωγή της σωματικής και της ψυχικής υγείας των παιδιών, στην ανάπτυξη των δεξιοτήτων επικοινωνίας, στην ψυχοκοινωνική τους ωρίμανση και στη μείωση εμφάνισης προβλημάτων συμπεριφοράς. Ένας μικρός αριθμός εξωσχολικών δραστηριοτήτων θα τα βοηθήσει να ανταποκριθούν καλύτερα σε αυτές και δεν θα τους στερήσει τον ελεύθερο χρόνο ξεκούρασης που καθημερινά πρέπει να έχουν. Αν το παιδί δεν μπορεί να απολαύσει τις εξωσχολικές δραστηριότητές του, αυτές θα γίνουν μία ακόμη υποχρέωση, με αποτέλεσμα να χαθούν αρκετά από τα οφέλη τους. Ιδανικά, η εύρεση μίας ημέρας ελεύθερης δραστηριοτήτων θα δώσει χρόνο στο παιδί για ξεκούραση και αποφόρτιση. Τέλος, μια εξωσχολική δραστηριότητα θα πρέπει να περιλαμβάνει κίνηση. Τα τελευταία χρόνια η ερευνητική κοινότητα εστιάζει στη σημασία που έχει η κίνηση στην πνευματική ανάπτυξη των παιδιών και στη διατήρηση της μνήμη τους.

Ανάθεση εργασιών που αφορούν το σπίτι. Είναι πολύ σημαντικό, ανάλογα με την ηλικία στην οποία βρίσκονται τα παιδιά, να τους γίνεται μία ανάθεση εργασίας που αφορά τις δουλειές του σπιτιού. Η δέσμευσή τους για ολοκλήρωσή της συμβάλλει κυρίως στη συναισθηματική ανάπτυξή τους: σέβονται και εκτιμούν τον χώρο στον οποίο ζουν, αλλά και καλλιεργούν την εν-συναίσθηση, αναγνωρίζοντας, παράλληλα με τις δικές τους, τις ανάγκες και επιθυμίες των γονιών και των αδερφών τους.

Υπενθύμιση της ρουτίνας του ύπνου. Η προετοιμασία του βραδινού ύπνου καθώς και η καθορισμένη ώρα του είναι σημαντικό να είναι σταθερές – και να ισχύουν και το Σαββατοκύριακο. Τα παιδιά πρέπει να πέφτουν για ύπνο νωρίς το βράδυ και να κοιμούνται επαρκώς, ώστε να ξεκουράζουν το σώμα και το μυαλό τους. Τέλος, η ρουτίνα ύπνου καλό θα ήταν να περιλαμβάνει μια ευχάριστη δραστηριότητα κλεισίματος της ημέρας τους (μια προσευχή, ένα παραμύθι, ένα τραγούδι), μην παραλείποντας να είναι σύντομη σε χρονική διάρκεια και να περιέχει αγκαλιές, φιλιά, τρυφερά λόγια, που συμβάλλουν στη συναισθηματική ενδυνάμωση των παιδιών.

Ας μην ξεχνούν οι γονείς ότι όταν δίνουν μια δομημένη καθημερινότητα στα παιδιά τους τους προσφέρουν την ασφάλεια και τα όρια που εκείνα χρειάζονται, μαζί με τα λόγια και τις πράξεις αγάπης, ώστε να έχουν ομαλή ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη στη μετέπειτα ζωή τους.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

ΔΙΑΒΑΣΤΕ