Μπορεί η μορφή του Ηρακλή να έχει γεννηθεί μέσα από την ελληνική μυθολογία και την αρχαία τραγωδία, μιλά, ωστόσο, για πράγματα απολύτως οικουμενικά: για την ανθρώπινη δύναμη και την κατάρρευσή της, για τη βία, την ενοχή, την απώλεια και τελικά για την προσπάθεια του ανθρώπου να σηκωθεί ξανά μετά την καταστροφή. Υπό αυτό το πρίσμα, της σύγχρονης διάστασης που αποκτά ο δυνατός αλλά και τρωτός αυτός ήρωας, ο Έλληνας συνθέτης και πιανίστας Δημήτρης Μαραμής παρουσιάζει σε πανελλήνια πρεμιέρα τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου (στις 20:30) στο ανοιχτό Θέατρο Μοσχοποδίου τη ροκ όπερα «Ηρακλής Μαινόμενος» στη γενέτειρα πόλη του μυθικού ήρωα, τη Θήβα με ελεύθερη είσοδο.

Το νέο έργο αποτελεί ανάθεση του Δήμου Θηβαίων στην προσπάθεια ανάδειξης της πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης. Ο Δημήτρης Μαραμής υπογράφει τη σύλληψη, τη μουσική και το λιμπρέτο, το οποίο βασίζεται στις τραγωδίες «Ηρακλής Μαινόμενος» του Ευριπίδη και «Hercules Furens» του Σενέκα.

«Ο Ευριπίδης γράφει το έργο μέσα σε έναν κόσμο αλληλοεξόντωσης της αρχαίας κοινωνίας, καθώς μιλάμε για την περίοδο του Πελοποννησιακού πολέμου, που γνωρίζει την εμφύλια σύγκρουση, τη βία και την κατάρρευση βεβαιοτήτων. Σήμερα ζούμε ξανά σε μια εποχή όπου η βία και ο πόλεμος βρίσκονται πολύ κοντά μας, στην Ευρώπη και στη Μέση Ανατολή, και όπου η αίσθηση μιας σταθερής παγκόσμιας τάξης κλονίζεται. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Ηρακλής αποκτά μια πολύ σύγχρονη διάσταση. Είναι ο άνθρωπος που έχει νικήσει τα τέρατα του κόσμου, αλλά αποδεικνύεται ανίκανος να νικήσει το τέρας που μπορεί να γεννηθεί μέσα στον ίδιο. Από σωτήρας και ταγμένος άνθρωπος στην αρετή, γίνεται θύτης και συγχρόνως παραμένει θύμα μιας δύναμης που τον υπερβαίνει. Αυτή είναι και η ανάγνωση που με ενδιαφέρει περισσότερο: όχι ο Ηρακλής ως υπερήρωας, αλλά ως βαθιά τραγικός άνθρωπος», αναφέρει στο ΑΠΕ ΜΠΕ ο Δημήτρης Μαραμής.

Από τα κείμενα των Ευριπίδη και Σενέκα στη ροκ όπερα

Έπειτα από μεγάλη έρευνα από τον Όμηρο και Ησίοδο μέχρι τον Heiner Muller, δηλαδή έρευνα σε κείμενα από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα, ο Έλληνας συνθέτης και πιανίστας κατέληξε στα κείμενα των Ευριπίδη και Σενέκα, αλλά ως αφετηρία. Δεν θέλησε, όπως μας λέει, να κάνει μια απλή μουσική μεταφορά ή μετάφραση ή μετατροπή των κειμένων αυτών, αλλά να δημιουργήσει ένα νέο, αυτόνομο λιμπρέτο, επιλέγοντας εκείνα τα στοιχεία που υπηρετούσαν τη δραματουργία που είχε στο μυαλό του.

Πώς προέκυψε η φόρμα της ροκ όπερας; «Σχεδόν οργανικά από το ίδιο το υλικό. Χρειαζόμουν έναν ήχο άμεσο, ηλεκτρισμένο και σωματικό, ικανό να μεταφέρει τη βία, τη μανία, την αγωνία αλλά και τη βαθιά ευθραυστότητα αυτού του ανθρώπου. Το έργο δεν το αντιλαμβάνομαι ως μια συμβατική θεατρική παράσταση όπου η μουσική συνοδεύει τη δράση. Εδώ σκηνοθέτης είναι η ίδια η παρτιτούρα η οποία δημιουργεί τη δράση, τις συγκρούσεις, τις σιωπές και τον σκηνικό χρόνο. Είναι μία σύγχρονη μουσική τελετουργία», απαντά ο Δημήτρης Μαραμής.

Συμμετέχουν η Χορωδία της ΕΡΤ σε μουσική διεύθυνση Αλέξανδρου Κομνά, και τέσσερις καταξιωμένοι σολίστ: Γιώργος Παπαδημητρίου (Ηρακλής), Μέλα Γεροφώτη (Μεγάρα), Νίκος Κύρτσος (Αμφιτρύων), Μελίνα Μαβίδου (Ήρα) και εξαμελές μουσικό σύνολο. Θα συμμετέχουν επίσης η Δημοτική Χορωδία Θήβας και το Λύκειο των Ελληνίδων Θήβας. «Η παρουσία της Χορωδίας της ΕΡΤ είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς είναι μία από τις καλύτερες επαγγελματικές χορωδίες της χώρας μας και γιατί ο χορός σε ένα έργο τέτοιας κλίμακας δεν λειτουργεί διακοσμητικά· αποτελεί οργανικό μέρος της δραματουργίας και της συλλογικής φωνής της τραγωδίας», σημειώνει ο ίδιος.

Ο συμβολισμός της «επιστροφής» του Ηρακλή στη Θήβα

Υπάρχει ένας συμβολισμός πολύ ισχυρός στην «επιστροφή» του Ηρακλή στη Θήβα. «Ο Ηρακλής είναι άρρηκτα δεμένος με τη Θήβα καθώς είναι η γενέτειρα πόλη του, είναι το σπίτι του. Εκεί βρίσκεται η οικογένειά του, εκεί επιστρέφει από τον Άδη, εκεί εκτυλίσσεται η καταστροφή του. Επομένως, η παρουσίαση του έργου στη Θήβα δεν είναι απλώς μια ακόμη στάση μιας παραγωγής. Είναι, η επιστροφή του ίδιου του μύθου στον τόπο του. Και αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη δύναμη όταν ένα αρχαίο υλικό δεν παρουσιάζεται ως μουσειακό κατάλοιπο, αλλά επανέρχεται στον φυσικό του χώρο μέσα από μια απολύτως σύγχρονη μουσική γλώσσα. Αναφέρονται τοπόσημα της πόλης, που μόλις ο θεατής βγει έξω από το θέατρο θα τα βρει μπροστά του», συμπληρώνει ο ίδιος.

Ο στόχος είναι ο «Ηρακλής Μαινόμενος», ροκ όπερα, να αποκτήσει τη δική της διαδρομή και να παρουσιαστεί και σε άλλους χώρους και πόλεις σημειώνει ο εμπνευστής της και καταλήγει. Για εκείνον δεν είναι μια ιστορία γύρω από έναν υπεράνθρωπο ήρωα, αλλά η ιστορία της συντριβής του ισχυρότερου ανθρώπου. «Υπάρχει κάτι πολύ συγκινητικό στην ιδέα ότι ο Ηρακλής “επιστρέφει” ξανά στη Θήβα, όχι ως μακρινό μυθολογικό πρόσωπο, αλλά ως ένας ζωντανός δραματικός άνθρωπος που εξακολουθεί να μας θέτει ερωτήματα για τη δύναμη, την ύβρη, τη βία, την ενοχή και τελικά τη δυνατότητα να συνεχίσει κανείς να ζει μετά την απόλυτη καταστροφή».

Συντελεστές:

Σύλληψη | Μουσική | Λιμπρέτο:

Δημήτρης Μαραμής

Συμμετέχει:

Χορωδία της ΕΡΤ

Μουσική Διεύθυνση Χορωδίας:

Αλέξανδρος Κομνάς

Τραγουδιστές:

Γιώργος Παπαδημητρίου | Ηρακλής

Μέλα Γεροφώτη | Μεγάρα

Νίκος Κύρτσος | Αμφιτρύων

Μελίνα Μαβίδου | Ήρα

Μουσική Μπάντα:

Γιώργος Θεοφάνους | Κιθάρες | Πλήκτρα

Θοδωρής Κουέλης | Μπάσο

Βασίλης Παναγιωτόπουλος | Τύμπανα

Διονύσης Αγαλιανός | Τρομπέτα

Γιάννης Καΐκης | Τρομπόνι

Δημήτρης Μαραμής | Πιάνο

Συμμετέχουν επίσης:

Δημοτική Χορωδία Θήβας

Το Λύκειο των Ελληνίδων Θήβας

Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου 2026 (ώρα 20.30)

Θέατρο Μοσχοποδίου, Θήβα

Είσοδος ελεύθερη

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ