Το 4ο Διεπιστημονικό Σχολείο για την Περιβαλλοντική Κρίση (Interdisciplinary School for Environmental Crisis – ISEC-4 – 20-25 Μαρτίου) αποτέλεσε για ακόμη μία χρονιά έναν δυναμικό χώρο συνάντησης επιστημόνων και φοιτητών από όλο τον κόσμο στην Ελλάδα, με στόχο την εκπαίδευση για την αντιμετώπιση σύνθετων περιβαλλοντικών προκλήσεων. Από το 2022 και κάθε χρόνο, το πρόγραμμα πραγματοποιείται στην Εύβοια, υπό την οργάνωση του Ινστιτούτου ARISTEiA των ΗΠΑ, και συγκέντρωσε συμμετέχοντες από περισσότερες από 20 χώρες. Το πρόγραμμα προσφέρθηκε δωρεάν σε φοιτητές από όλο τον κόσμο χάρη σε γενναιόδωρες χορηγίες του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση, της εταιρείας Hellenic Cables και της οικογένειας του ομογενή Σταύρου Βουγιουκλάκη.
Ανάμεσά στους περίπου 30 συμμετέχοντες φοιτητές, μια διεθνής ομάδα φοιτητών αποτελούμενη από την Paula Catalina Ortiz Blanco (Polytechnique Montréal, Καναδάς), τη Mya Carter (Georgetown University, ΗΠΑ), την Ariana Zhao (Georgetown University, ΗΠΑ), τον Abdullah Nayeem (Université Laval, Καναδάς) και τον Keith Sirengo (Atlantic Technological University, Ιρλανδία), συνεργάστηκε για την ανάπτυξη προτάσεων αποκατάστασης της περιοχής των πρώην λιγνιτωρυχείων στο Αλιβέρι. Η εργασία τους έλαβε την υψηλότερη βαθμολογία από τους αξιολογητές.
Η διεπιστημονικότητα αποτελεί τον πυρήνα της φιλοσοφίας του προγράμματος. Οι γνώσεις των διδασκόντων και των φοιτητών εκτείνονται από τη διαχείριση υδάτινων και χερσαίω πόρων και τη δημόσια υγεία έως την οικονομία, τα ενεργειακά συστήματα και τις τεχνολογίες αποθήκευσης ενέργειας. Σύμφωνα με τις δηλώσεις των 5 φοιτητών των οποίων η εργασία αρίστευσε, η εμπειρία συμμετοχής στο ISEC-4 άλλαξε τον τρόπο που αντιλαμβάνονται την περιβαλλοντική κρίση. Μέσα από τον συνδυασμό διαλέξεων από καθηγητές και στελέχη της βιομηχανίας και ομαδικής εργασίας ήρθαν σε άμεση επαφή με πραγματικά δεδομένα και προκλήσεις. Παράλληλα, η επαφή με ζητήματα όπως η κλιματική αλλαγή, η διαχείριση εδαφικών συστημάτων, η αστική θερμική επιβάρυνση και η ενεργειακή μετάβαση ενίσχυσε την κατανόηση της πολυπλοκότητας των περιβαλλοντικών προβλημάτων.
Η επίσκεψή τους στην Εύβοια άλλαξε την εικόνα που είχαν οι πέντε φοιτητές για την Ελλάδα. Η ιστορική και πολιτισμική διαδρομή της περιοχής, σε συνδυασμό με τη βιομηχανική της κληρονομιά, ανέδειξε τις προκλήσεις της μετάβασης από παραδοσιακές μορφές οικονομικής δραστηριότητας σε πιο βιώσιμα μοντέλα ανάπτυξης. Οι πρόσφατες πυρκαγιές και οι κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις τους υπογράμμισαν τη δυσκολία εξισορρόπησης μεταξύ περιβαλλοντικής προστασίας και τοπικής οικονομίας. Παράλληλα, η αντοχή των τοπικών κοινωνιών και οι προσπάθειες μετάβασης προς ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης.
